Uluslararası Ceza Mahkemesi, mahkeme başkanı Tomoko Akane ile üst düzey hukukçu Abdoulaye Seye’nin ABD yaptırım listesine alınmasına tepki gösterdi. Mahkeme, yaptırımları uluslararası adaletin ve tarafsız yargı organının bağımsızlığına yönelik doğrudan saldırı olarak niteledi.
Mahkemenin yazılı açıklamasında, Japonya vatandaşı Akane ile Senegal vatandaşı Seye’ye yönelik kısıtlamaların, üye devletler tarafından verilen görevi yerine getiren mahkemenin bağımsızlığını hedef aldığı belirtildi.
UCM kadrosunun önemli bölümü yaptırım kapsamında
Yaptırımların ardından Uluslararası Ceza Mahkemesinin 18 yargıcından 9’u, iki başsavcı yardımcısı, eski başsavcı ve bir çalışan ABD’nin kısıtlayıcı tedbirleri kapsamına girdi.
UCM, yargıçlara, savcılara ve mahkeme çalışanlarına görevlerini yerine getirdikleri için yöneltilen tehdit ve baskıların hukukun üstünlüğünü zayıflattığını bildirdi. Açıklamada, yargı görevlilerinin adaleti uyguladıkları için tehdit edilmesinin uluslararası hukuk düzenini tehlikeye attığı ifade edildi.
Mahkeme, bu tür baskıların başka tüm yolları tükettikten sonra adalet arayışıyla UCM’ye başvuran mağdurları da etkilediğini vurguladı. UCM, çalışanlarının ve uluslararası suçların mağdurlarının yanında durma kararlılığını sürdürdüğünü açıkladı.
Mahkeme, Roma Statüsü’ne tam uyum içinde bağımsız ve tarafsız biçimde görevini sürdüreceğini belirtti. UCM ayrıca üye devletlerin, sivil toplumun ve hukukun üstünlüğü ile suç mağdurları için adaleti destekleyen ortakların dayanışmasının önemine dikkat çekti.
Hollanda’dan yaptırımlara tepki
Hollanda Dışişleri Bakanı Tom Berendsen, UCM yetkilileri ve çalışanlarına yönelik son yaptırımları onaylamadıklarını açıkladı. Berendsen, uluslararası mahkemeler ile yargı organlarının görevlerini özgürce yerine getirebilmesi gerektiğini söyledi.
Berendsen, Hollanda’nın UCM’ye yönelik değişmeyen desteğini görüşmek üzere mahkeme başkanı Akane ile bir araya geleceğini bildirdi.
ABD’nin UCM’ye yönelik suçlamaları
ABD Dışişleri Bakanlığı, Akane ve Seye’nin UCM’nin mahkemenin yargı yetkisini kabul etmeyen ülkelerin yetkililerini soruşturma ve gözaltına alma girişimlerine doğrudan katıldıkları gerekçesiyle yaptırım listesine alındığını açıkladı. Bakanlık, UCM’yi yetkilerini kötüye kullanan, yolsuz ve siyasallaşmış bir mahkeme olarak nitelendirdi.
UCM, 21 Kasım 2024’te Gazze’de işlendiği belirtilen savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar nedeniyle İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmıştı. ABD Başkanı Donald Trump, bu gelişmenin ardından UCM’yi birçok kez eleştirmiş ve müttefiklerini mahkemeden ayrılmaya çağırmıştı.
Roma Statüsü’nün 3. Maddesi uyarınca Hollanda, Uluslararası Ceza Mahkemesinin resmi ev sahibi ülkesi ve merkezinin bulunduğu ülke olarak belirlenmiş durumda.
