Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Güvenli Elektronik Küpe İzleme Sistemi'nin (GEKİS) tanıtım programında, hayvancılıkta elektronik takip döneminin Kars'tan başlatıldığını açıkladı.
Kars'ın Türkiye'deki hayvancılık sektörünün güçlü merkezlerinden biri olduğunu belirten Yumaklı, projenin ilk uygulama noktası olarak bu ilin özellikle seçildiğini söyledi.
Hayvanlara dijital kimlik verilecek
GEKİS ile plastik kulak küpelerinin yerine elektronik takip altyapısına geçilecek. Her hayvana doğumundan itibaren dijital kimlik oluşturulacak ve hayvanın aşı, sağlık, hareket, satış ile kesim süreçleri elektronik ortamda takip edilecek.
Yumaklı, sistem sayesinde hayvan hastalıklarına daha hızlı müdahale edilebileceğini, salgın risklerinin daha etkin yönetileceğini ve sahte ya da kayıp küpe sorunlarının büyük ölçüde azaltılacağını ifade etti.
Yeni uygulamanın üreticilerin işlemlerini kolaylaştıracağını, kamu denetimini güçlendireceğini ve tüketicilere daha güvenilir gıda sunulmasına katkı sağlayacağını belirten Yumaklı, kayıtlılığın artmasıyla ıslah çalışmalarının daha başarılı yürütülebileceğini söyledi.
17 milyondan fazla büyükbaş takip edilecek
Türkiye'de 17 milyondan fazla büyükbaş hayvan bulunduğunu belirten Yumaklı, bu varlığın ekonomik değerinin 1,5 trilyon liranın üzerinde olduğunu açıkladı.
Yumaklı, ülkede yılda 1 milyon 313 bin ton sığır eti ile 20 milyon tonun üzerinde inek sütü üretildiğini, bu üretimin yıllık ekonomik karşılığının yaklaşık 1,2 trilyon lira olduğunu kaydetti.
Bugüne kadar büyük ölçüde fiziksel yöntemlerle takip edilen bu varlığın GEKİS ile dijital olarak izleneceğini aktaran Yumaklı, sistemin hastalık ve hayvan kayıplarını azaltmasını, süt verimini artırmasını, buzağı kayıplarını düşürmesini ve desteklerin doğru hayvana ulaştırılmasını beklediklerini dile getirdi.
Hayvancılığa 654 milyar liralık kaynak
Yumaklı, hayvancılığı stratejik bir sektör olarak gördüklerini ve AK Parti hükümetleri döneminde son 24 yılda hayvancılık sektörüne 654 milyar lira kaynak aktarıldığını söyledi.
Hayvancılık Yol Haritası'nın uygulanmasıyla 2023 Aralık ayından bu yana büyükbaş hayvan varlığının yüzde 7, küçükbaş hayvan varlığının ise yüzde 11 arttığını belirten Yumaklı, Türkiye'nin tarımsal üretimdeki konumuna ilişkin veriler de paylaştı.
Dünya Bankası verilerine göre Türkiye'nin tarım arazisi büyüklüğünde dünyada 33'üncü, ekilebilir tarım arazisi bakımından ise 14'üncü sırada bulunduğunu aktaran Yumaklı, geçen yıl kuraklık ve zirai dona rağmen 83 milyar doların üzerinde tarımsal hasıla elde edildiğini ifade etti.
Yumaklı, Türkiye'nin tarımsal hasılada Avrupa'da birinci, dünyada yedinci sırada yer aldığını söyledi ve bu sonucun üreticilerin emeğiyle elde edildiğini belirtti.
Veri kalitesi ve verim artışı vurgusu
Yüzde 1'lik verim artışının bile yıllık 12 milyar liralık üretimin ülke içinde kalması anlamına geleceğini belirten Yumaklı, elektronik sistemle elde edilecek sağlıklı verilerin daha hızlı ve uygulanabilir kararların alınmasına katkı sağlayacağını dile getirdi.
Yapay zeka uygulamalarının sağlıklı ve kullanılabilir verilere ihtiyaç duyduğunu ifade eden Yumaklı, GEKİS'in yalnızca teknolojik bir yenilik olmadığını, hayvancılıkta karar alma ve üretim süreçlerini destekleyecek bir altyapı sunduğunu kaydetti.
Yumaklı, projenin hayata geçirilmesine verilen destekler dolayısıyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün'e teşekkür etti. Programın ardından veterinerlerden bilgi alan Yumaklı, dijital küpeleme işlemini başlattı.
