İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, Ankara'da düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nde yaptığı açıklamada, İttifakın Saab tarafından geliştirilen GlobalEye havadan erken ihbar ve kontrol sistemini yeni AWACS olarak seçmesinin hem ülkesi hem de NATO için önemli bir olay olduğunu söyledi.
Kristersson, İsveç'in NATO'ya katılımıyla birlikte ülkenin savunma sanayisindeki bilgi ve teknolojik potansiyelinin de İttifakın bir parçası haline geldiğini belirterek, yüzlerce İsveçli savunma şirketinin NATO'nun kabiliyetlerine önemli katkı sağlayacağını ifade etti. Savaş araçları, denizaltılar ve savaş uçakları dahil olmak üzere İsveç savunma ürünlerinin ihracatının hem İsveç'te hem de müttefik ülkelerde binlerce yeni istihdam yaratacağını vurguladı. "2023'ten bu yana İsveç savunma sanayisi yüzde 50'den fazla büyüdü, savunma ihracatı arttı ve bu sayede on binlerce kalıcı ve nitelikli iş imkânı oluştu" dedi.
İsveç Savunma Bakanı Pål Jonson, NATO'nun GlobalEye kararının İttifak, İsveç ve transatlantik savunma sanayi tabanı için önemli olduğunu belirtti. Kararın İsveç'in NATO'nun caydırıcılık ve savunma kabiliyetlerine daha fazla katkı sağlaması anlamına geldiğini söyledi. Jonson, "40 yılı aşkın süredir AWACS filosu İttifakın gökyüzündeki gözü oldu ve bu görev hâlâ son derece kritik. Ancak tehditler evrim geçirdi ve sürekli değişiyor" diye konuştu. GlobalEye sisteminin yeni ve daha karmaşık güvenlik ortamı ile modern savaş koşulları dikkate alınarak geliştirildiğini, farklı ortamlarda uzun mesafelerden gözetleme yapabildiğini ve komuta kademesine zamanında karar alabilmesi için bilgi sağladığını anlattı. İsveç teknolojisinin müttefik hava sahalarının korunmasına katkı sunacağını vurguladı.
Saab Genel Müdürü Micael Johansson, NATO'nun kararının hem şirket hem de İsveç için önemli bir kilometre taşı olduğunu belirtti. GlobalEye'ın yüksek irtifa uçuşu, geniş menzili ve gelişmiş aktif/pasif sensör sistemleri sayesinde hava, kara ve deniz hedeflerini eş zamanlı olarak takip edebildiğini söyledi. Yapay zekâ teknolojileri kullanılarak kısa sürede bilgiyi işleyebildiğini ve insansız hava araçları, balistik ve seyir füzeleri gibi tehditleri gerçek zamanlı tespit edip izleyebildiğini aktardı. Johansson, Saab'ın NATO ile müzakere sürecinin bir sonraki aşamasına geçmeye hazır olduğunu ve GlobalEye uçaklarının teslimatının ardından İttifakın gelişen tehditlere daha hızlı ve etkin yanıt verebileceğini ifade etti.
Ankara'daki NATO Zirvesi, Türkiye'nin ev sahipliğinde 7-8 Temmuz tarihlerinde gerçekleşiyor. Zirveye 32 NATO üyesi ülkenin yanı sıra Asya-Pasifik bölgesinden bazı ortak ülkelerin liderleri ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin de aralarında bulunduğu çeşitli davetliler katılıyor. İlk günde şimdiye kadarki en büyük NATO Savunma Sanayisi Forumu düzenlenirken, ikinci gün zirvenin ana gündem maddeleri ele alınacak.