İsrail ve Lübnan heyetleri, ABD arabuluculuğunda yürütülen doğrudan görüşmelerin dördüncü turunu tamamladı. Görüşmelerin ardından yayımlanan ortak açıklamada, tarafların ateşkesin uygulanması konusunda uzlaştığı bildirildi.
Açıklamaya göre ateşkesin hayata geçmesi, Hizbullah saldırılarının tamamen durdurulmasına ve örgütün tüm unsurlarının İsrail sınırı ile Litani Nehri arasındaki Güney Litani bölgesinden çekilmesine bağlı olacak.
Devlet dışı aktörlere yönelik yeni çerçeve
Ortak metinde, isim verilmeden Hizbullah’ın Lübnan’daki varlığına işaret edilerek devlet dışı silahlı aktörlerin etkisiz hale getirilmesi konusunda mutabakat sağlandığı aktarıldı. Bölgenin kontrolünün Lübnan Silahlı Kuvvetleri’ne devredilmesini öngören pilot bölgeler kurulması da planın parçası olarak yer aldı.
Açıklamada, bu adımların kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına zemin hazırlayacağı vurgulandı. İsrail ile Lübnan arasındaki ilişkilerin geleceğine yalnızca iki egemen devletin karar verebileceği de belirtildi.
Doğrudan müzakereler sürecek
Tarafların, karşılıklı güveni artırmak ve mevcut sorunları ele almak için doğrudan müzakerelere devam etme kararı aldığı kaydedildi. Sürecin, 29 Mayıs’ta Pentagon’da yapılan görüşmeler üzerine inşa edildiği ifade edildi.
Görüşmelerde Lübnan ve İsrail’in egemenliği, güvenliği ve toprak bütünlüğünü güvence altına alacak bir güvenlik çerçevesinin ele alındığı belirtildi. Bu çerçevenin, devlet dışı silahlı grupların tasfiyesini ve yeniden ortaya çıkmalarının önlenmesini de içerdiği aktarıldı.
ABD’den Lübnan ordusuna destek mesajı
Görüşmelere katılan tarafların İran’ın bölgedeki faaliyetlerini eleştirdiği bilgisi paylaşıldı. ABD’nin ise hem İsrail’in hem de Lübnan’ın egemenliğine desteğini yinelediği kaydedildi.
Washington yönetiminin, Lübnan Silahlı Kuvvetleri’nin kapasitesinin artırılması ve ülkenin egemenliğini daha etkin kullanabilmesi için destek vermeye hazır olduğu ifade edildi. Böylece Lübnan ordusunun sahadaki rolünün güçlendirilmesi hedefleniyor.
İsrail ve Lübnan’ın pozisyonu
İsrail tarafının, güvenliğin ancak Hizbullah’ın silahsızlandırılması ve örgüte ait altyapının ülke genelinde tasfiye edilmesiyle sağlanabileceği görüşünü yinelediği aktarıldı. İsrail ayrıca ABD öncülüğündeki doğrudan müzakerelerin kalıcı barış açısından önemini vurguladı.
Lübnan heyetinin ise ülkenin toprak bütünlüğü ve tam egemenlik ilkesini öne çıkardığı belirtildi. Beyrut yönetiminin, ABD desteğiyle Lübnan Silahlı Kuvvetleri’nin kapasitesini artırarak ülke genelinde etkin kontrol sağlamaya kararlı olduğu ifade edildi.
Tarafların, kapsamlı bir anlaşmaya ulaşma hedefiyle 22 Haziran haftasında yeniden bir araya gelmesi bekleniyor. Bu oturumda siyasi ve güvenlik başlıklarının yeniden masaya yatırılacağı bildirildi.
ABD’nin de süreç boyunca taraflar arasındaki diplomatik temasları kolaylaştırmayı sürdüreceği aktarıldı. Görüşmelerin seyri, sınır hattında gerilimi azaltacak bir formül aranırken yakından izleniyor.