COP31 Antalya'da başladı: Türkiye, 'uygulama COP'u' için 196 ülkeyi ağırlıyor

BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı, Türkiye'nin dönem başkanlığında bugün Antalya'da açılış oturumuyla başladı; 20 Kasım'a kadar sürecek konferansa 102 ülkeden lider ve 300'ü aşkın bakan katılımını bildirdi. COP31 Başkanı Murat Kurum'un "uygulama COP'u" olarak tanımladığı zirvenin Liderler Zirvesi'ni 11 Kasım Çarşamba günü Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan açacak.

Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yaptığı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), bugün Antalya'daki COP31 Alanı'nda açılış oturumuyla başladı. 20 Kasım'a kadar sürecek konferansta sözleşmeye taraf 196 ülke ile Avrupa Birliği, iklim krizine karşı taahhütlerini, politikalarını ve çözüm önerilerini 12 gün boyunca masaya yatıracak.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının verilerine göre bugüne kadar 102 ülkeden lider ve 300'den fazla bakan konferansa katılacağını bildirdi. BM, BM Genel Kurulu, BM Kalkınma Programı, Avrupa Komisyonu, Dünya Bankası, OECD, İslam İşbirliği Teşkilatı ve Uluslararası Enerji Ajansı da Antalya'da lider düzeyinde temsil edilecek. Konferans alanı için 160 pavilyon ve 90 delegasyon ofisi başvurusu onaylandı.

Başkanlık Türkiye'de, müzakereler Avustralya'da

COP31, geçen yıl Brezilya'nın Belem kentindeki COP30'da varılan uzlaşı çerçevesinde ortak bir modelle yürütülüyor. Konferansın ev sahipliği ve başkanlığı Türkiye'de; resmi müzakereleri ise Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen yönetiyor. Cumhurbaşkanlığı genelgesiyle COP31 Başkanlığına atanan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, konferansın Türk tarafındaki bütün sürecini yürütüyor. Konferansın resmi tanıtımında siyasi liderlik Cumhurbaşkanı Erdoğan, manevi ve sosyal liderlik ise Emine Erdoğan olarak yer alıyor.

Kurum, açılıştan bir gün önce BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell ve Bowen ile heyetlerin de katıldığı üçlü bir görüşme yaptı. Kurum, görüşmeyi "Yarın açılışını yapacağımız COP31 öncesinde" gerçekleştirdiklerini duyurdu.

COP31 Mavi Bölge'de ana koridorda yürüyen katılımcılar

Kurum: Dünya "Antalya'da bir şeyler değişti" demeli

Türkiye, COP31'i "Geleceğin COP'u - Uygulama COP'u" yaklaşımıyla kurguladı. Diyalog, uzlaşı ve aksiyon olmak üzere üç unsura dayanan bu yaklaşımın amacı, yıllardır masada kalan kararların sahada somut ve ölçülebilir karşılık bulmasını sağlamak. Kurum, zirve öncesindeki değerlendirmesinde önceki konferanslarda alınan kararların hayata geçirilemediğini hatırlatmış, Paris Anlaşması'ndaki 1,5 derece hedefinin yakalanabilirliği için de "açıkçası zor gözüküyor" demişti.

COP31 Başkanı, hedeflerini "Antalya'dan ayrıldığında tüm dünya şunu söyleyebilmeli: 'Evet, Antalya'da bir şeyler değişti'" sözleriyle özetlemişti. Kurum'un duyurduğu bir diğer yenilik de önceki tüm COP başkanlarıyla birlikte basının karşısına geçerek dünyaya ortak çağrı yapılması. Kurum bu adım için "İlk defa COP tarihinde böyle bir şey oluyor diye ifade edebiliriz" ifadesini kullanmıştı.

Su ve gıda güvenliği de Türkiye'nin öncelikleri arasında. Kuraklığın tarımsal üretimi ve gıda güvenliğini tehdit ettiğine dikkati çeken Kurum, su yönetiminde Tarım ve Orman Bakanlığıyla birlikte çalıştıklarını belirterek iklim değişikliğinin aynı zamanda bir "milli güvenlik meselesi" olduğunu vurgulamıştı.

Bakan Kurum'un açılış sabahı "COP31 başlıyor" notuyla yayımladığı bu videoda Antalya'da güneşin doğuşu, Expo Kulesi'nin silueti, zirve alanında dalgalanan bayraklar ve "Welcome to Türkiye" yazılı karşılama alanı yer alıyor. Video, BM İklim Değişikliği ve COP31 Türkiye logolarının bulunduğu basın salonu görüntüleriyle sona eriyor.

Mavi Bölge'de müzakere, Yeşil Bölge'de çözümler

Konferans, eski EXPO 2016 alanında toplam 1,1 milyon metrekarelik sahada yapılıyor. BM yetkisi altında yönetilen 527 bin 414 metrekarelik Mavi Bölge'de devlet ve hükümet başkanları, bakanlar ve ulusal heyetler resmi müzakereleri yürütüyor; bölgeye heyetlerle birlikte 100 bine yakın ziyaretçi bekleniyor. Mavi Bölge'nin 1794 kişilik en büyük genel kurul salonuna "Anadolu", 828 kişilik ikinci salona "Akdeniz" adı verildi. Basın toplantıları ise Mevlana ve Yunus Emre salonlarında yapılacak.

Halka açık 582 bin 244 metrekarelik Yeşil Bölge'de Türkiye Pavilyonu'nun yanı sıra Bilim Merkezi, Yeşil Sanayileşme, Dirençli Şehirler, Enerji ve Ulaşım, Kültür ve Medeniyet, COPArt ve Start-up Zone yapıları bulunuyor. Bölgenin 5 bin kişilik en büyük salonuna "Gazze Salonu" adı verildi. Yeşil Bölge'yi 12 gün boyunca 1,5 milyon kişinin ziyaret etmesi öngörülürken 154 ülkeden 45 binden fazla gönüllü zirve için akredite oldu.

Zirve süresince emniyet, jandarma ve sahil güvenlikten 27 bin 957 personel görev yapacak. Katılımcıların ulaşımında 25 belediyeden temin edilen 630 düşük emisyonlu otobüs kullanılacak. Sağlık hizmetleri için iki bölgede toplam 5 revir, 7 aktif ve 2 yedek ambulans ile 20 mobil UMKE ekibi hazır bulunacak.

COP31 Mavi Bölge'de sergilenen heykel ve 'Diyalog, Uzlaşı, Eylem' panoları

12 günlük program: Her gün ayrı bir tema

COP31'in ilk günü "Gıda, Tarım ve Sağlık" temasına ayrıldı. Mavi Bölge'de Sağlık Bakanlığı ve COP31 Başkanlığının düzenlediği Sağlık Günü kapsamında gün boyu üst düzey paneller yapılıyor. Resmi programda Gıda, Tarım ve Sağlık Pavilyonu'nun açılış töreni sabah 09.40'a, Sıfır Atık Müzesi'ndeki Sıfır Atık Forumu Sahnesi'ne planlandı. Sağlık, "Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri" başlığıyla COP tarihinde ilk kez müstakil bir eylem alanı olarak gündemde yer alıyor.

Programa göre 10 Kasım Enerji ve Ulaştırma, 11 Kasım Sıfır Atık, 12 Kasım Dayanıklı Şehirler ve Yapılı Çevre, 13 Kasım Finans ve Ticaret, 14 Kasım Çocuklar, Gençlik, Eğitim ve Beceriler, 15 Kasım "Antalya'da Bir Nefes", 16 Kasım Sanayi, Bilim ve Teknoloji, 17 Kasım Okyanus, Denizler, Doğa ve Arazi Kullanımı-Rio Sinerjisi, 18 Kasım İnsani ve Sosyal Kalkınma, 19 Kasım da "İmece: Uygulamanın Güçlendirilmesi" günü olacak. Son gün 20 Kasım'da Mavi Bölge'de nihai müzakereler yapılırken Yeşil Bölge'de Finansman ve Teşvikler Günü düzenlenecek.

Liderler Zirvesi'ni 11 Kasım'da Erdoğan açacak

Konferansın en kritik bölümü olan Antalya Liderler Zirvesi 11-12 Kasım'da Mavi Bölge'de toplanacak. BM İklim Değişikliği Sekreteryası'nın programına göre zirve, 11 Kasım Çarşamba günü Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açılışıyla başlayacak. Devlet ve hükümet başkanlarını Antalya'ya Erdoğan davet etti. Dışişleri Bakan Yardımcısı Berris Ekinci'nin eylülde verdiği bilgiye göre liderleri Erdoğan ile BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in karşılaması, açılış konuşmalarını da ikilinin yanı sıra Avustralya Başbakanı Anthony Albanese'nin yapması bekleniyor.

Çin, Devlet Başkanı Şi Cinping'in özel temsilcisi olarak Devlet Başkan Yardımcısı Han Zheng'in zirveye katılacağını resmen duyurdu. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan da 5 Kasım'da Antalya'ya gelme planını doğruladı.

Erdoğan, eylül sonunda BM Genel Kurulu için bulunduğu New York'ta COP31'in iklim mücadelesindeki uzun yolculukta önemli bir dönüm noktası olacağına inandığını söylemiş, zirveyi gelişmekte olan ülkelerin sesini duyurabileceği bir platform olarak tanımlamıştı. Erdoğan, BM'deki iklim etkinliğinde de "Antalya'da çok daha fazlasını başarmak durumundayız" demiş, finansman ve teknolojiye erişimdeki eşitsizlikler sürerken bütün ülkelerden aynı hızla ilerlemelerini beklemenin gerçekçi olmadığını vurgulamıştı.

Liderler Zirvesi'nin ilk günü aynı zamanda Sıfır Atık Günü olacak. Emine Erdoğan'ın himayesinde küresel bir harekete dönüşen Sıfır Atık vizyonu çerçevesinde 11 Kasım'da liderler düzeyinde iki girişim duyurulacak: Döngüsellik Bilgi Paylaşım Ağı Girişimi ile Atıktan Kaynaklanan Metan Emisyonlarına İlişkin Küresel Üst Düzey Diyalog Girişimi.

AA'nın hazırladığı bu videoda, Sıfır Atık Köyü'ne dönüştürülen Antalya'daki Solak Köyü'nün sakinleri yaşadıkları değişimi anlatıyor. Kahvehane işleten Mehmet Çom artık hiçbir şeyi çöpe atmadıklarını söylüyor; görüntülerde köyün Sıfır Atık Etkinlik Alanı, atık ayrıştırma noktaları ve atık ahşaptan yapılmış at heykeli yer alıyor. Bakan Kurum, COP31 için Antalya'ya gelenleri Solak'ı görmeden dönmemeye davet etti.

Eylem Gündemi: 10 başlık, ölçülebilir hedefler

Türkiye'nin COP31 Eylem Gündemi; Sıfır Atık, Temiz Enerji Dönüşümü/Elektrifikasyon, Gıda Güvenliği, İklim Dirençli Şehirler, İklim Uygulama Köprüsü, Yeşil Sanayileşme, Gençlik ve Eğitim, Okyanuslar ve Denizler, Rio Sinerjisi ile Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri başlıklarından oluşuyor. Başkanlık, 2035'e kadar küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35'e çıkarmayı, binaların operasyonel enerji yoğunluğunu en az yüzde 25 azaltmayı ve imalatta döngüsel malzeme kullanımını en az yüzde 15'e yükseltmeyi hedefliyor.

Binalardaki dönüşüm için hazırlanan ve bütün ülkelerin katılımına açık Antalya Mutabakatı (Antalya Compact), altı eylem alanı belirliyor. "BRIDGE" olarak da anılan İklim Uygulama Köprüsü ise ulusal iklim planlarındaki öncelikli projeleri teknik ve finansal ortaklarla buluşturmayı amaçlıyor. Türkiye, 6 Şubat depremlerinin ardından 11 ilde inşa ettiği 455 bin iklim dirençli konutun deneyimini de Yeşil Bölge'de dünyayla paylaşacak.

Kapak ve fotoğraflar: AA. Videolar: Murat Kurum, AA

Sizin de bir haberiniz, etkinliğiniz ya da duyurunuz mu var?Haberinizi WhatsApp'tan gönderin

Bu haberde bir hata mı var?WhatsApp'tan bildirin

Tüm sosyal platformlarda paylaş