Türkiye'de 2012 yılında yürürlüğe giren 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun ile başlayan kentsel dönüşüm sürecinde İstanbul'da 1 milyon 274 binden fazla bağımsız bölüm dönüşüm kapsamına alındı. Bunlardan 998 bininin yapımı tamamlanırken, Temmuz ayı itibarıyla 39 ilçede 276 binden fazla bağımsız bölümde dönüşüm süreci devam ediyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hayata geçirilen "Yarısı Bizden" kampanyası, dönüşümün hızlanmasını sağlayan önemli desteklerden biri oldu. Kampanya kapsamında şu ana kadar 376 bin 212 bağımsız bölüm dönüşüm sürecine dahil edildi.
Kampanya Destekleri ve Başvuru Süresi
Kampanya çerçevesinde konutlar için 875 bin lira hibe, 875 bin lira düşük faizli kredi ve 125 bin lira taşınma desteği veriliyor. İş yerleri için ise toplam destek 1 milyon lira olarak belirlendi. 31 Aralık 2026'ya kadar uzatılan kampanyadan, bu tarihe kadar ev ve iş yerlerini riskli yapı olarak tespit ettiren tüm vatandaşlar faydalanabilecek.
Uzmanlar, kampanyanın yıl sonunda sona erecek olması nedeniyle evini kentsel dönüşüme sokmayı planlayan vatandaşların başvuru ve proje süreçlerini hızlandırmaları yönünde uyarıda bulundu.
"Son Günleri Beklemek Hak Kaybına Neden Olabilir"
Kentsel Dönüşüm ve Şehircilik Vakfı (KENTSEV) Başkanı Haldun Ersen, deprem gerçeğinin bulunduğu İstanbul'da güvenli konutlarda yaşamanın artık zorunlu olduğunu belirtti. Ersen, Yarısı Bizden kampanyasının vatandaşların eski ve riskli yapılarını yenileyebilmeleri için önemli bir devlet desteği sunduğunu söyledi.
Kampanyadan faydalanmak isteyenlerin 31 Aralık'a kadar başvurması gerektiğine işaret eden Ersen, şu değerlendirmelerde bulundu:
Kentsel dönüşüm süreçleri, kat malikleri arasında anlaşma sağlanması, teknik incelemeler, proje hazırlıkları ve resmi başvurular gibi zaman alan aşamalardan oluşuyor. Bu nedenle son günleri beklemek hak kaybına veya başvuru yoğunluğu nedeniyle gecikmelere neden olabilir. Bugün atılacak adım güvenli ve depreme dayanıklı konuta kavuşmanızı sağlayabilir.
"Deprem Beklemiyor, Zaman Kaybetme Lüksümüz Yok"
Şehircilik, Kentsel Dönüşüm ve Entegre Tesis Yönetim Derneği Başkanı Hüseyin Kılınçarslan, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının dönüşüm konusundaki kararlılığını ve toplumsal farkındalığın artışını memnuniyetle karşıladıklarını dile getirdi.
Kılınçarslan, kentsel dönüşüm süreçlerinin hızlanması için kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının işbirliğinin önemini vurgulayarak, "Bakanlıklarımızın, valiliklerimizin ve belediyelerimizin bu alanda çalışan nitelikli sivil toplum kuruluşlarını sürecin daha etkin bir parçası haline getirmesi, hem vatandaşlarımızın doğru bilgilendirilmesine hem de dönüşüm süreçlerinin daha hızlı, sağlıklı ve güvenilir ilerlemesine büyük katkı sağlayacaktır. " dedi.
Yarısı Bizden kampanyasının yıl sonuna kadar süreceğini anımsatan Kılınçarslan, "Deprem beklemiyor, dolayısıyla zaman kaybetme lüksümüz yok. Bugün atılacak her doğru adım, yarın binlerce insanın hayatını kurtarabilir. Bu nedenle kampanyadan faydalanmak isteyenler başvuru sürecini yıl sonuna bırakmamalı. " ifadelerini kullandı.
Başvuru Sürecinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Gayrimenkul hukukçusu Çiğdem Kezer, kampanyada başvuru sürelerinin kaçırılmaması gerektiğine dikkati çekerek, kat irtifakı kurulduktan sonra başvurular için 1 yıllık hak düşürücü süre bulunduğunu söyledi.
Başvuru yapılan bağımsız bölümde ikamet edenlerin kira yardımı ile 125 bin liralık taşınma desteği arasında tercih yapması gerektiğini, iki destekten aynı anda yararlanılamadığını kaydeden Kezer, birden fazla bağımsız bölümü bulunan malikler için hibe desteğinin yalnızca ilk konut için geçerli olduğunu anlattı.
Kezer, kampanya kapsamında kullandırılan kredilerin geri ödemelerinin yapı ruhsatının alınmasından iki yıl sonra başladığını ve 10 yıla kadar vadelendirilebildiğini belirtti. İlk yıl faiz uygulanmadığını, sonraki yıllarda ise ödemelerin TÜFE'nin yarısı oranında güncellendiğini anlattı. Kira yardımı başvurularında da binanın yıkımının ardından 1 yıllık başvuru süresinin bulunduğuna işaret etti.
