Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Rusya ile Ukrayna arasında yapılacak bir barışın yalnızca iki ülkeyi değil, Avrupa ile Rusya'yı da kapsayacağını söyledi. Fidan, Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler Konseyi kapsamında Brüksel'de düzenlenen Bölgelerarası Güvenlik ve Bağlantısallık Konulu İkinci Bakanlar Toplantısı'nın ardından açıklama yaptı.
Fidan, toplantıda AB üyeleriyle Kafkaslar ve Orta Asya ülkelerinin bir araya geldiğini anlattı. Ticaret, enerji ve veri transferinin kesintisiz hale getirilmesinin, Hürmüz Boğazı, Babülmendep Boğazı ve Karadeniz'deki savaş ve krizlerden çıkarılan derslerle birlikte ele alındığını belirtti.
"Avrupa, Karadeniz, Kafkaslar ve Orta Asya'nın gittiği tek ortak nokta Türkiye" diyen Fidan, şöyle devam etti: "Türkiye'nin buradaki merkezi rolü, herkes tarafından tabii ki takdir ediliyor. Bizim bu role uygun sorumluluk alarak hem çözümler teklif etmemiz hem de ona öncülük etmemiz gerekiyor. Bugün de aslında yaptığımız oydu."

"Savaşı sürdüren mesele Donbas"
Fidan, Birleşik Arap Emirlikleri'nde Rusya, ABD ve Ukrayna arasında yapılan müzakerelerin ardından gelinen noktayla ilgili soruya da yanıt verdi. Türkiye'nin aynı formata defalarca ev sahipliği yaptığını hatırlatan Fidan, "Konunun özünün hâlâ çözülmediğini görüyoruz" dedi.
Fidan'a göre Rusya, Donbas'ın geri kalan kısmını kendi sınır tanımı içinde görüyor ve istiyor. Ukrayna ise bu bölgeyi vatan toprağı olarak görüyor ve vermek istemiyor. "Rusların tanımına göre yüzde 11-12'lik, Ukraynalılara bakarsanız yüzde 18'lik bir bölge şu anda geride kalan kısım" diyen Fidan, savaşın devam etmesine bu meselenin yol açtığını söyledi.
Fidan, barışın yeni bir Avrupa güvenlik mimarisini gerektirdiğini vurguladı: "Taraflar, son zamanlara kadar bu konudaki ellerini çok fazla açmamışlardı. Ama şimdi artık ağır ağır bu konuları somut bir şekilde tartışma zamanı." Fidan'a göre anlaşmanın başlıkları şöyle: temas hattının belirlenmesi, Donbas sorununun çözülmesi, güvenlik garantileri, Avrupa ile Rusya arasındaki yeni güvenlik mimarisi, Ukrayna'nın yeniden inşası sırasında yaptırımların ve Rusya'nın dondurulan varlıklarının ne olacağı.
Karadeniz'de tahıl formülü
Fidan, toplantı marjında Ukrayna, Almanya, Litvanya, Danimarka, Bulgaristan, Romanya ve Moldova'dan yetkililerle görüştü. Karadeniz'de seyrüsefer güvenliği için bir görüşme trafiği yürüttüklerini belirten Fidan, yoksul ülkelerin ihtiyaç duyduğu tahılın yeniden dünya piyasalarına nasıl ulaştırılabileceği üzerinde hem Ukrayna hem Rusya ile konuştuklarını söyledi.
"Zor bir denklem çünkü Ruslar, kalıcı barış anlaşması olmadan Ukraynalılarla Karadeniz'de geçici anlaşma istemiyorlar" diyen Fidan, Türkiye'nin bu konuda fikirleri olduğunu, ancak bunları kamuoyuyla paylaşmak için erken olduğunu belirtti: "İlgili taraflarla paylaşıyoruz. İnşallah hayata geçerse tabii ki paylaşırız."

Fotoğraflar: Dışişleri Bakanlığı. Videolar: Fidan'ın Brüksel'deki açıklamaları.