İran, Washington yönetiminin son iki gece boyunca ülkeye yönelik saldırıları durdurmasının ardından Orta Doğu'daki ABD müttefiklerine karşı misilleme operasyonlarını askıya aldığını açıkladı.
İran ordu sözcüsü Muhammed Akraminia, "Bu saldırılar iki gece öncesine kadar devam ediyordu, ancak son iki gecedir Amerikalılar saldırılarını durdurdu" dedi. Akraminia, "Stratejimiz esasen misilleme odaklı olduğu için biz de misilleme operasyonlarımızı durdurduk" ifadelerini kullandı.
Washington ile Tahran arasındaki diplomatik çabalar, stratejik Hürmüz Boğazı'ndaki çatışmalar nedeniyle raydan çıkmış; ancak çatışma daha sonra ABD üslerine, bölgesel deniz taşımacılığına ve Körfez müttefiklerine yönelik saldırıları da kapsayacak şekilde genişlemişti.
Yaklaşık iki haftadır aralıksız süren ABD bombardımanlarının ardından gelen son sükunet, müzakerelere dönüş umutlarını canlandırdı. Ancak ABD medyası, bu duraklamanın Patriot önleyiciler ve diğer savunma silahlarının stokları üzerindeki baskıyı da yansıtabileceğini bildirdi.
CNN, ismini vermediği bir Pentagon kaynağına dayandırdığı haberinde, İran'a yönelik ABD operasyonlarının "askıya alındığını" aktardı. Bu gelişme, ABD Başkanı Donald Trump'ın Cuma günü çok daha yüksek seviyede saldırı tehdidinde bulunmasının hemen ardından geldi.
The New York Times ise konuya aşina iki kişiye dayandırdığı haberinde, operasyonu tırmandırma planlarının kısmen azalan mühimmat stokları nedeniyle rafa kaldırıldığını yazdı. Gazeteye göre Trump aynı zamanda daha geniş bir Ortadoğu savaşı riskiyle, savunmasız Körfez müttefiklerinin yabancılaşmasıyla ve küresel ekonomiye gelebilecek yeni şoklarla karşı karşıya.
CNN'in haberine göre, Başkan Yardımcısı JD Vance ve üst düzey ABD'li general Dan Caine, Cuma günü Beyaz Saray'da yapılan bir toplantıda tırmanışa ilişkin endişelerini dile getirdi. Caine, Trump'a ordunun mevcut seçenekleri başarıyla uygulayabileceğini ancak olası sonuçlara karşı uyardı.
İran ordusu ise Pazar günü yaptığı açıklamada, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Salı günü Washington'a yapacağı ziyaret öncesinde ABD'nin saldırılara yeniden başlaması halinde savaşın daha da genişleyeceği uyarısında bulundu.
Trump Cuma günü gazetecilere yaptığı açıklamada, topyekun bir operasyona dönüp dönmeyeceğine henüz karar vermediğini söyledi. "Şu anda onlarla konuşuyoruz. Bence giderek daha ciddi hale geliyorlar" diyen Trump, İran'ın bir anlaşma ile "çok daha yüksek seviyede" saldırı arasında tercih yapması gerektiğini söyledi.
Trump'ın bir zamanlar dört ya da beş hafta süreceğini öngördüğü savaş beşinci ayına yaklaşırken, Kasım ayında yapılacak kritik ara seçimler öncesinde Cumhuriyetçi başkanın onay notları üzerinde baskı oluşturuyor.
Axios'un haberine göre Pentagon, Trump'a 14. Gece saldırılarını öngören bir plan sundu ancak başkan müzakere çabalarına ağırlık vermek gerekçesiyle bu planı onaylamadı.
Bu arada İran'ın başkenti Tahran'da hayat normale döndü. AFP muhabirinin aktardığına göre, sıcak hava dalgasının etkisindeki kentte işe gitmeye çalışan Tahranlılar yoğun trafikle karşılaştı; dükkanlar ve restoranlar her zamanki gibi açıktı.
Yemen'de yeni cephe
Çatışmalar bu arada yeni bir cepheye sıçradı. İran destekli Husiler, Pazar günü Yemen'in kuzeybatısında bir Suudi insansız hava aracını düşürdüklerini açıkladı. Bu açıklama, bir gün önce Yemenli grubun Suudi Arabistan'daki petrol tesislerine saldırdığını duyurmasının ardından geldi.
Cumartesi günü Husiler, Riyad'ın Cuma günü Husilere ait hedefleri bombalamasına karşılık olarak Cizan ve Yanbu'daki Suudi Aramco tesislerini vurduklarını iddia etti. Yunan hava kuvvetleri medya ofisi, Suudi Arabistan'da Yunan personeli tarafından işletilen bir karadan havaya bataryasının Yanbu üzerinde iki balistik füze ve bir insansız hava aracını düşürdüğünü bildirdi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, tırmanıştan İran'ın sorumlu tutulamayacağını söyledi ve Husiler ile Riyad arasında arabuluculuk yapmayı teklif ederek "askeri bir çözüm yok" dedi.
İran devlet televizyonunun haberine göre, Pazar günü İran silahlı kuvvetleri Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapmaya çalışan altı gemiyi uyarıların ardından son 24 saat içinde durdurdu. Tahran'ın su yoluna uyguladığı etkili abluka, Washington ile yaşanan gerilimin merkezinde yer almaya devam ediyor.
İran, komşusu Umman ile Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığına ilişkin "ortak ilkeler ve operasyonel mekanizmalar" konusunda ilerleme kaydedildiğini açıkladı. Haziran ayında Umman ve İran hizmet ücreti getirilmesini görüşeceklerini duyurmuş, Washington buna karşı çıkmış ancak Maskat, gemilerin Umman karasuları üzerinden boğazdan geçebileceğini söyleyerek Tahran'ı kızdırmıştı.
