İran'ın güneydoğusunda silahlı saldırılar tırmanıyor: 6 ayda 63 olay, 94 can kaybı

İran'ın Sünni nüfusun çoğunlukta olduğu Sistan-Belucistan eyaleti ile komşu Kirman'da silahlı gruplar son haftalarda saldırılarını yoğunlaştırdı. İnsan hakları örgütü HRANA'ya göre 31 Mart-10 Ekim arasında 63 silahlı olay yaşandı ve en az 94 kişi hayatını kaybetti.

İran'ın Pakistan ve Afganistan sınırındaki Sistan-Belucistan eyaleti ile komşu Kirman eyaletinde silahlı saldırılar son haftalarda belirgin biçimde arttı. ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), 31 Mart ile 10 Ekim arasında iki eyalette en az 63 silahlı olay kaydettiğini açıkladı. Örgüte göre bu olaylarda en az 94 kişi hayatını kaybetti, 33 kişi yaralandı. Resmi kaynaklar ise 87 can kaybı ve 10 yaralı bildirdi.

HRANA, şiddetin özellikle son haftalarda hızlandığına dikkat çekti: Raporun kapsadığı dönemin yalnızca son 18 gününde 18 olay yaşandı. Bu sayı, önceki herhangi bir ayın toplamını aştı.

İran güvenlik güçlerine ait özel birlikler bir operasyon tatbikatında (arşiv)

Yeni silahlı koalisyon

Saldırıların bir bölümünü, Aralık 2025'te Beluci milliyetçi örgütlerle Sünni silahlı grup Ceyşü'l Adl'in birleşmesiyle kurulan "Halk Savaşçıları Cephesi" (JMM) üstlendi. Koalisyon son dönemde altı saldırının sorumluluğunu kabul etti. Tahran yönetimi Ceyşü'l Adl'i terör örgütü olarak tanımlıyor.

İran basınına göre 14 Ekim'de Mehristan ilçesinde bir Besic merkezinin komutanı olan Efsane Ağila, evinin kapısında silahlı saldırıda öldürüldü. Mehr Haber Ajansı, bunun bölgede bir haftadan kısa sürede öldürülen ikinci kadın görevli olduğunu aktardı. Bundan birkaç gün önce de il emniyet teşkilatında üst düzey görev yapan Binbaşı Nusret İftihari, Zahidan'da yola yerleştirilen bombanın patlaması sonucu hayatını kaybetmişti. İranlı yetkililer saldırganları ABD ve İsrail ile bağlantılı "teröristler" olarak nitelendiriyor.

Devrim Muhafızları Kara Kuvvetleri'ne bağlı Kudüs Karargâhı ise 13 Ekim'de Zahidan'ın Kurin bölgesinde Ceyşü'l Adl ile bağlantılı bir adam kaçırma ekibine operasyon düzenlediğini duyurdu. Açıklamaya göre ekibin altı üyesi öldürüldü, bir gün önce kaçırılan bir inşaat mühendisi kurtarıldı. Çatışmada bir Devrim Muhafızları mensubu da hayatını kaybetti.

Sünni nüfusun çoğunlukta olduğu Zahidan'daki Mekki Camii

Uzmanlar: Kontrolü ele geçiremezler ama yıpratabilirler

Sistan-Belucistan, İran'ın 31 eyaleti arasında yüz ölçümü bakımından ikinci büyük eyalet. Şii çoğunluklu ülkede Sünni azınlık uzun yıllardır ayrımcılığa uğradığından yakınıyor. Devrim Muhafızları Kara Kuvvetleri Komutanı Muhammed Kerimi de daha önce bu eyaletin valiliğini yapmış ve bölgedeki Devrim Muhafızları birliklerine komuta etmişti.

İran uzmanı Mardo Soghom, Fox News'e yaptığı değerlendirmede silahlı grupların bölgede kontrolü ele geçiremeyeceğini, ancak yönetimin güvenlik kapasitesini zorlayıp denetimini ciddi biçimde zayıflatabileceğini söyledi. Grupların dış destek alıp almadığının ise belirsiz olduğunu ekledi. Washington merkezli United Against Nuclear Iran'ın politika direktörü Jason Brodsky de yakın vadede böyle bir kontrol kaybı beklemediğini, İran muhalefeti için de ülkenin toprak bütünlüğünün kırmızı çizgi olduğunu vurguladı. Koalisyon açıklamalarında ayrılıkçılığa doğrudan atıf yapmıyor, amacını İran'daki velayet-i fakih sistemini ortadan kaldırmak olarak tanımlıyor.

Sizin de bir haberiniz, etkinliğiniz ya da duyurunuz mu var?Haberinizi WhatsApp'tan gönderin

Bu haberde bir hata mı var?WhatsApp'tan bildirin

Tüm sosyal platformlarda paylaş

İran'ın güneydoğusunda silahlı saldırılar tırmanıyor: 6 ayda 63 olay, 94 can kaybı