Sibirya ve Uzak Doğu İrkutsk Veba Araştırma Enstitüsü'nde laborant olarak çalışan 28 yaşındaki kadın, İrkutsk'a yakın Şelehov kentinde kaldırıldığı hastanede yaşamını yitirdi. Resmi açıklamaya göre çalışana "nedeni belirlenemeyen zatürre" tanısı konmuştu; komşu Buryatya Cumhuriyeti'nin lideri Aleksey Tsidenov ise kadının "muhtemelen vebadan" öldüğünü yazdı.
TASS'a yansıyan açıklamasında Rusya Tüketici Hakları ve Halk Sağlığı Denetim Servisi (Rospotrebnadzor), vaka nedeniyle özel önlemler alındığını, İrkutsk bölgesi ile İrkutsk ve Şelehov kentlerinde sıhhi ve epidemiyolojik durumun "istikrarlı" olduğunu bildirdi. Tsidenov da 3 Ekim'de Telegram kanalında Buryatya'da herhangi bir veba salgını olmadığının altını çizdi.
Kazakistan sınır kapılarında denetim başlattı
İrkutsk'taki gelişmeleri yakından izlediğini duyuran Kazakistan Sağlık Bakanlığı, sınır kapılarında sıhhi ve karantina kontrollerine başladı. Bakanlığa göre Kazakistan'a giriş yapan yolcuların hiçbirinde yüksek ateş veya hastalık belirtisi görülmedi; risk düşük olarak değerlendiriliyor.
Moskova'ya inen bir yolcu uçağında kaydedildiği öne sürülen ve internette yayılan görüntülerde de yolcuların, sağlık ekipleri kontrol edene kadar uçakta beklediği görülüyor. Kaydın hangi sefere ait olduğu da, İrkutsk çıkışlı yolcular için ateş ölçümünün zorunlu hale getirilip getirilmediği de resmi kaynaklarca doğrulanmış değil.
Hastanelerde kısıtlama, enstitüde izolasyon
Bölgesel yayın kuruluşu Lyudi Baykala, resmi olmayan bilgilere dayanarak laborantın götürüldüğü Şelehov hastanesinde yaklaşık 200 kişinin gözlem altında tutulduğunu, kentte en az bir doğumevinde karantina ilan edildiğini yazdı.
RFE/RL'nin Sibirya servisine bilgi veren kaynaklar ise enstitüden 60'ı aşkın çalışanın izole edildiğini aktardı. Aynı kaynaklara göre İrkutsk'taki iki hastane ile bir doğumevi ziyaretçi kabulünü durdurdu, hastalar altı güne varan sürelerle hastaneden çıkamıyor.
Laborantın içinde veba bakterisi bulunan bir test tüpünü kazara kırdığı iddiası da basına yansıdı. Bulaşmanın nasıl gerçekleştiği ise resmi olarak belirlenmiş değil.
Laboratuvara yakın konumdaki İrkutsk Alüminyum Fabrikası, tedbir amacıyla çalışanlarına maske takma talimatı verdi. Fabrika Müdürü Artem Fominıh, "Çok sayıda söylenti ve çelişkili bilgi dolaşıyor" diyerek sakin olunması çağrısında bulundu.
Kremlin: Yetkili kurum Rospotrebnadzor
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov ise 5 Ekim'de şöyle konuştu: "Bu durumda bu alanda yetkin olan ana kurum Rospotrebnadzor'dur. Ve tam da Rospotrebnadzor'un resmi açıklamalarına göre hareket etmek gerekiyor; çeşitli söylentilere, çeşitli yorumlara kulak vermeden."
İrkutsk Valisi İgor Kobzev de sükûnet çağrısı yaptı. Vali, Rusya Baş Devlet Sağlık Denetçisi'nin de katıldığı olağanüstü bölgesel salgın komisyonu toplantısı yapıldığını açıkladı; Telegram'daki bir başka açıklamasında ise durumun istikrarlı olduğunu, son günlerde enstitü personelinden sağlık kuruluşuna başvuran yeni kimse bulunmadığını belirtti.
Rospotrebnadzor'un eski başkanı Gennadiy Onişçenko, vakanın "büyük olasılıkla veba olmadığını" söyledi; Onişçenko'ya göre doğrulansa bile hastalık yayılmayacak.
Washington da izliyor
ABD Dışişleri Bakanlığı, İrkutsk bölgesindeki ölümcül akciğer vebası şüphesine ilişkin bilgilerden haberdar olduklarını ve durumu CDC ile diğer kurumlarla birlikte yakından takip ettiklerini açıkladı. Dışişleri Bakanı Marco Rubio da durumu "yakından izlediklerini" söyledi. Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı da CDC'nin süreci yakından takip ettiğini açıkladı.
Akciğer vebası nedir?
Akciğer vebasına Yersinia pestis bakterisi yol açıyor. Hastalığın bu türü, diğerlerinden farklı olarak solunum yoluyla bir insandan diğerine geçebiliyor. Dünya Sağlık Örgütü, vebanın ölüm oranının yüksek olduğunu, ancak antibiyotiklerle kolayca tedavi edilebildiğini belirtiyor.
