Microsoft, San Francisco’daki yıllık Build geliştirici konferansında kendi geliştirdiği yedi yapay zeka modelinden oluşan yeni aileyi tanıttı. Bu hamle, şirketin milyarlarca dolar aktardığı dış yapay zeka şirketlerine bağımlılığını azaltma yönündeki en açık adımlarından biri olarak öne çıktı.
Şirketin yapay zeka biriminin başındaki Mustafa Suleyman, modellerin kalite açısından OpenAI’nin GPT-5. 5 modelini geride bıraktığını söyledi. Suleyman ayrıca, kamuya açık fiyatlandırma verileri ve farklı model boyutlarına göre yapılan hesaplamalara dayanarak maliyet tarafında yaklaşık on kat avantaj öngördüklerini belirtti.
Öne çıkanlar
- Microsoft, Build konferansında yedi yeni yapay zeka modelini tanıttı.
- Şirket, dış model sağlayıcılarına olan bağımlılığı azaltmayı hedefliyor.
- MAI-Thinking-1, Microsoft’un ilk akıl yürütme modeli olarak duyuruldu.
- MAI-Code-1-Flash, yazılı anlatımı kodlara dönüştürmeye odaklanıyor.
- Majorana 2 kuantum yongası, önceki nesle göre daha güvenilir olarak sunuldu.
Yeni modellerin odak noktası
Microsoft’un yeni ailesindeki öne çıkan model MAI-Thinking-1 oldu. Şirket bu modeli sıfırdan, temiz ve ticari lisanslı verilerle eğittiğini açıkladı. Modelin, üçüncü taraf sistemlerden damıtma yapılmadan geliştirildiği vurgulandı.
35 milyar etkin parametreye sahip olan MAI-Thinking-1, 256 bin tokenlık geniş bir bağlam penceresiyle çalışıyor. Modelin çok adımlı karmaşık görevler, uzun metinli akıl yürütme ve kod üretimi için tasarlandığı belirtildi.
Konferansta ayrıca MAI-Code-1-Flash modeli de tanıtıldı. Bu model, metin açıklamalarını uygulama ve internet siteleri için kaynak koda dönüştürmeye odaklanıyor. Microsoft, bu modelin GitHub Copilot ve Visual Studio Code genelinde kullanıma sunulduğunu bildirdi.
OpenAI ve Anthropic’e rakip mesajı
Microsoft, kendi modellerini Azure altyapısı üzerinde çalıştırarak üçüncü taraf sağlayıcılara ödediği ücretleri azaltmayı ve bu tasarrufu geliştiricilere yansıtmayı planlıyor. Şirket, MAI-Thinking-1’in bağımsız insan değerlendirici ortağı Surge tarafından yapılan kör testlerde Anthropic’in Claude Sonnet 4. 6 modeline tercih edildiğini aktardı.
Şirket ayrıca kodlama kıyaslarında modelin Claude Opus 4. 6 ile başa baş geldiğini savundu. Bu açıklamalar, Microsoft’un yapay zeka alanında yalnızca kullanıcı değil, doğrudan model üreten bir oyuncu olma isteğini de ortaya koydu.
Kuantum yongasında yeni aşama
Build etkinliğinde sadece yapay zeka modelleri değil, kuantum hesaplama alanındaki yeni gelişmeler de duyuruldu. Microsoft, Majorana 2 kuantum yongasının selefine göre bin kat daha güvenilir hale geldiğini açıkladı.
Şirket, bunun ticari açıdan kullanılabilir bir kuantum bilgisayara giden yolda önemli bir eşik olduğunu belirtti. Kuantum hesaplamada kullanılan kubitlerin sıcaklık ve titreşime karşı son derece hassas olduğu, yeni yonganın ise bu sorunu doğrudan hedeflediği ifade edildi.
Yeni yongadaki kubitlerin ilk nesilde milisaniyelerle sınırlı kalırken artık ortalama 20 saniye kadar kararlı kalabildiği aktarıldı. Microsoft, bu ilerlemeyi her gün şarj gerektiren bir cihazdan yıllarca dayanabilecek bir cihaza geçişe benzetti.
Microsoft Quantum kurumsal başkan yardımcısı Zulfi Alam, 2029’da ticari olarak anlamlı ve makul problemleri çözebilecek bir kuantum makinesine ulaşabileceklerini söyledi. Yonganın şu anda 12 kubit içerdiği, gerçekten işe yarar bir sistemin ise milyonlarca kubite ihtiyaç duyacağı kaydedildi.
Bilimsel tartışmalar sürüyor
Microsoft’un kuantum yaklaşımı, İtalyan fizikçi Ettore Majorana’nın 1930’larda kuramsallaştırdığı sözde topolojik kubitlere dayanıyor. Ancak şirketin bu alandaki çalışmaları daha önce de tartışma yaratmış, 2018’de Nature dergisinde yayımlanan ve söz konusu parçacığa kanıt sunduğunu öne süren bir çalışma geri çekilmişti.
İkinci nesil yongada, kısmen süper iletken malzeme olarak alüminyum yerine kurşun kullanıldığı ve bunun ilk versiyona göre iyileştirme sağladığı belirtildi. Buna karşın yonga ve onu destekleyen araştırmaların henüz hakemli denetimden geçmediği, bazı fizikçilerin ise daha fazla veri paylaşılması gerektiğini savunduğu aktarıldı.
Piyasa dengeleriyle aynı zamana denk geldi
Microsoft’un kendi modellerine yönelmesi, milyarlarca dolar taahhütte bulunduğu yapay zeka şirketlerinin halka arz hazırlıklarıyla aynı döneme denk geldi. Anthropic, değerlemesini 965 milyar dolara çıkaran ve 65 milyar dolar topladığı Seri H turunun ardından 1 Haziran’da gizli ilk halka arz başvurusu yaptı.
OpenAI’nin de benzer bir gizli başvuru hazırladığı belirtiliyor. Microsoft ise OpenAI’ye 13 milyar dolar, Anthropic’e de 5 milyar dolara kadar yatırım taahhüdünde bulundu; her iki şirketin modellerini de Azure üzerinden müşterilerine sunuyor.
Baglam: Microsoft’un yeni model ailesi, şirketin yapay zeka yarışında yalnızca büyük dış ortakların müşteri ağı olmaktan çıkıp, doğrudan kendi sistemleriyle rekabet etmek istediğini gösteriyor. Aynı zamanda kuantum alanındaki açıklamalar, şirketin uzun vadeli teknoloji yarışında da iddiasını büyüttüğüne işaret ediyor.