Moldova Başbakanı Vasily Tofan, Türkiye ile ülkesinin ekonomik ve siyasi ilişkilerini değerlendirdi. Tofan, iki ülke arasındaki karşılıklı ticaret hacmini önümüzdeki yıllarda 2 milyar dolara çıkarma hedefi bulunduğunu söyledi.
Türk şirketlerine yatırım çağrısı
Türkiye ile Moldova arasındaki ilişkileri "mükemmel" olarak nitelendiren Tofan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a Moldova’ya gösterdiği ilgi ve ülkesine güvenilir bir ortak olduğu için teşekkür etti.
Tofan, Türk şirketlerinin Moldova ekonomisine önemli katkı sunduğunu belirterek ülkede yaklaşık 1. 200 Türk şirketinin faaliyet gösterdiğini söyledi. Bu şirketlerin yol yapımı, enerji, otelcilik ve sağlık turizmi gibi alanlarda çalıştığını kaydetti.
Moldova Başbakanı, daha fazla Türk yatırımını görmek istediklerini ifade ederek ülkesinin Türkiye’den gelecek yatırımlar için elverişli olduğunu belirtti.
Moldova, Avrupa Birliği için ihracat platformu olmayı hedefliyor
Tofan, Moldova’nın Avrupa Birliği’ne entegrasyon yolunda ilerlediğini ve ülkenin Türk şirketleri için Avrupa Birliği pazarına açılan bir pencere, aynı zamanda ihracat platformu olabileceğini söyledi.
Türk sanayisinin Moldova’da üretim yaparak Avrupa Birliği ve diğer ortaklarla imzalanan serbest ticaret anlaşmalarından yararlanabileceğini belirten Tofan, daha fazla üretim tesisini ülkesine çekmek istediklerini dile getirdi.
Ticaret hacmi iki yılda iki katına çıkabilir
Tofan, Türkiye ile Moldova arasındaki ticaret hacminin yaklaşık 1 milyar dolara ulaştığını ve bu rakamın Moldova’nın gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık yüzde 5’ine karşılık geldiğini söyledi. Türkiye’nin bölgenin önde gelen sanayi ülkelerinden biri olduğunu belirten Tofan, Moldova’nın Türkiye’den çok sayıda ürün ithal ettiğini kaydetti.
Ticaret hacmini iki katına çıkarmak için yıllık yaklaşık yüzde 20-25 büyümenin yeterli olacağını ifade eden Tofan, yıllık artışın yaklaşık yüzde 24 seviyesinde gerçekleşmesi halinde hacmin iki yıl içinde iki katına çıkabileceğini söyledi. Bu hedefi iddialı ancak ulaşılabilir olarak nitelendirdi.
Enerji yatırımları ve Gagauzya vurgusu
Moldova’nın yenilenebilir enerji alanında hızlı ilerleme kaydettiğini belirten Tofan, yenilenebilir kaynaklardan üretilen enerjinin toplam üretimdeki payının yüzde 30’u aştığını açıkladı. Türk şirketlerinin Moldova’nın enerji sektörüne yatırım yaptığını belirten Tofan, daha fazla firmayı bu alana yatırım yapmaya davet etti.
Tofan, Moldova’nın bölgeye elektrik ihracatında güvenilir bir ortak olabileceğini söyledi. Ülkedeki elektrik açığının, yenilenebilir enerji santralleri kurmak isteyen Türk şirketleri için fırsat oluşturduğunu ve bu tesislerden üretilecek elektriğin Ukrayna’nın da aralarında bulunduğu bölge ülkelerine ihraç edilebileceğini ifade etti.
Moldova Başbakanı, Gagauzların Moldova ile Türkiye arasında köprü oluşturduğunu belirterek bu topluluğun ulusal kimliğinin korunmasının önemli olduğunu söyledi. Gagauzların Türkçe konuştuğunu ve Moldova için değerli bir azınlık olduğunu ifade eden Tofan, Kişinev yönetiminin Türkiye’nin Moldova’daki jeopolitik varlığının, özellikle Gagauzya-Türkiye bağının güçlendirilmesi yoluyla artmasına olumlu yaklaşacağını kaydetti.
İstanbul ziyareti ve turizm ilişkileri
Tofan, İstanbul ziyaretinin özel nitelikte olduğunu ve büyük oğluna İstanbul Boğazı’nı birlikte yüzerek geçme sözü verdiğini anlattı. Bunun yanı sıra İstanbul’da iş dünyası temsilcileriyle görüşmeler yapmaya karar verdiğini ve Türk yatırımcıları Moldova’ya yatırım yapmaya çağırdığını söyledi.
Her yıl yaklaşık 400 bin Moldova vatandaşının tatil için Türkiye’yi tercih ettiğini belirten Tofan, Türk turistleri de Moldova’nın doğal ve kültürel güzelliklerini görmeye davet etti.
Türk vatandaşlarının ülkeye girişleri
Türk vatandaşlarının Moldova’ya girişinde zaman zaman yaşanan sorunlara ilişkin üzüntüsünü dile getiren Tofan, bölgedeki çatışmalı ortam nedeniyle güvenlik konularında temkinli davranmak zorunda olduklarını söyledi.
Tofan, güvenlik birimleri ve sınır polisinden insanların haklarına saygı göstermelerini istediğini belirterek benzer olayların en aza indirilmesi gerektiğini ifade etti. Türk vatandaşlarının karşılaştığı sorunları çözmek için adım atacaklarını ve Moldova’ya seyahat eden kurallara uyan kişilerin ülkeyi rahatça ziyaret edebilmesini sağlayacaklarını söyledi.
Moldova’nın Ukrayna savaşı konusundaki tutumu
Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşın Moldova üzerindeki etkisini de değerlendiren Tofan, Kişinev yönetiminin Rusya’nın Ukrayna’daki saldırgan savaşını kesin biçimde kınadığını söyledi.
Moldova’nın tarafsız statüsünü korumak istediğini belirten Tofan, buna rağmen Ukrayna’yı açıkça desteklediklerini ifade etti. Ayrıca Türkiye’nin bölgedeki rolünün güçlendirilmesini istediklerini kaydetti.