NATO, askeri amaçlı uyduların uzaya fırlatılmasını güvence altına almayı hedefleyen çok uluslu STARLIFT girişimini İzmir'de başlattı. Girişim, Türkiye'nin ev sahipliğinde 17-19 Kasım'da İzmir Fuar Merkezi'nde düzenlenen NATO EDGE 2026 konferansında NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska tarafından duyuruldu. Shekerinska, "Bugün bu girişimi resmen başlattığımızı duyurmaktan büyük heyecan duyuyorum" dedi.
NATO'nun açıklamasına göre Belçika, Kanada, Finlandiya, Almanya, İtalya, Hollanda, Norveç, İsveç, Türkiye ve İngiltere ile NATO üyesi olmayan Güney Kore, girişimi NATO Destek ve Tedarik Ajansı (NSPA) aracılığıyla finanse etmeyi taahhüt etti. Taahhütler, 29 Ekim'de NATO Ulusal Silahlanma Direktörleri toplantısının marjında düzenlenen imza töreninde verildi. Güney Kore Savunma Bakanlığı da girişime katılan ilk NATO dışı ülke olduklarını açıkladı.
Ticari roketlerde askeri uydulara yer
2024'ten bu yana geliştirilen STARLIFT, katılımcı ülkelerin ticari fırlatma hizmeti sağlayıcıları ve uzay limanlarıyla çalışarak uzaya erişimi daha dayanıklı, daha hızlı ve maliyet açısından daha etkin hale getirmeyi amaçlıyor. Girişim, askeri kullanıcıların ticari roketlerde yer ayırtmasını kolaylaştıracak bir hizmet sunacak. Bu hizmet, NATO ülkeleri ve Güney Kore'deki uzay limanlarından oluşan bir ağa dayanacak.

NATO'ya göre haberleşme, seyrüsefer, istihbarat ve erken uyarı gibi askeri operasyonlar için uzaya güvenilir erişim hayati önem taşıyor. STARLIFT, uyduların acil olarak fırlatılması dahil hızlı uzay operasyonlarına yönelik konseptlerin geliştirilip test edilmesi için de bir platform olacak. Hava ve deniz trafiği yönetimiyle rutin ve kısa sürede hazırlanan fırlatmaların güvenliği artırılacak; taleplerin bir araya getirilmesi de sektör yatırımlarını destekleyecek.
Bir NATO yetkilisi, UK Defence Journal'a yaptığı açıklamada girişimin bugünden talep üzerine anında fırlatma imkânı anlamına gelmediğini söyledi. Yetkiliye göre katılımcı ülkeler bir program ofisi kurup finanse etti; STARLIFT'in ne zaman ilk operasyonel kabiliyete ulaşacağına sanayinin hazırlığına bakarak birlikte karar verecekler.
NATO EDGE ilk kez Türkiye'de
Milli Savunma Bakanlığı bünyesinde Genelkurmay Başkanlığı koordinasyonunda düzenlenen NATO EDGE 2026'ya 30'u yerli olmak üzere 284 teknoloji firması katılıyor. Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yaptığı etkinlikte konuşan Shekerinska, Temmuz'daki NATO Ankara Zirvesi'nden bu yana geçen dört ayda önemli ilerleme kaydedildiğini söyledi.

Shekerinska, beş müttefikin 2026'da gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 5'ini savunmaya ayırmasının öngörüldüğünü, böylece hedefe takvimden dokuz yıl önce ulaşılacağını belirtti. Avrupalı müttefikler ve Kanada'nın artan gücünün NATO içinde daha adil bir yük paylaşımı sağladığını vurgulayan Shekerinska, mevcut ivmenin 2027'de de korunması gerektiğini söyledi.
Fotoğraflar: Anadolu Ajansı, DHA. Kaynaklar: AA, NATO, Yonhap, UK Defence Journal.