- BIST10010.951-%1,92
- DOLAR49,79+%0,05
- EURO55,52-%0,41
- GRAM ALTIN6.363,98-%1,33
- FAİZ%36,00-1,00
- BİTCOİN77.349-%0,57
- 30 Ekim 202615°
- BIST10010.951-%1,92
- DOLAR49,79+%0,05
- EURO55,52-%0,41
- GRAM ALTIN6.363,98-%1,33
- FAİZ%36,00-1,00
- BİTCOİN77.349-%0,57
- 30 Ekim 202615°
Türkiye'nin AR-GE harcaması 2025'te 980,4 milyar liraya yükseldi
Türkiye'nin gayri safi yurt içi AR-GE harcaması 2025'te önceki yıla göre 328 milyar 607 milyon lira artarak 980 milyar 428 milyon liraya çıktı. Harcamalarda şirketler yüzde 65 ile en büyük payı alırken AR-GE personeli sayısı 317 bin 982'ye ulaştı.
Türkiye İstatistik Kurumu, 2025 yılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetleri Araştırması sonuçlarını açıkladı. Buna göre gayri safi yurt içi AR-GE harcaması, 2025'te önceki yıla göre 328 milyar 607 milyon lira artarak 980 milyar 428 milyon liraya yükseldi.
AR-GE harcamalarının gayri safi yurt içi hasıla içindeki oranı da 2024'teki yüzde 1,46 seviyesinden 2025'te yüzde 1,5'e çıktı. Harcamalarda mali ve mali olmayan şirketler yüzde 65 ile en büyük paya sahip olurken yükseköğretim kurumlarının payı yüzde 30,3, genel devlet ve kar amacı olmayan kuruluşların payı yüzde 4,7 olarak hesaplandı.
Harcamaların finansmanında şirketler öne çıktı
AR-GE harcamalarının yüzde 52,5'i mali ve mali olmayan şirketler tarafından finanse edildi. Genel devlet yüzde 31,1, yükseköğretim kurumları yüzde 14,1, yurt dışı kaynaklar yüzde 2,3, diğer yurt içi kaynaklar ise yaklaşık yüzde 0,01 oranında katkı sağladı.
Harcamalar içindeki en büyük kalem yüzde 58,8 ile personel giderleri oldu. Mali ve mali olmayan şirketlerin 2025'teki AR-GE harcaması 637 milyar 252 milyon lira olarak kayıtlara geçti. Bu tutarın yüzde 54,9'u AR-GE merkezlerinde gerçekleştirildi; merkezlerdeki harcamanın yüzde 89,5'ini 250 ve üzeri çalışanı bulunan girişimler yaptı.
AR-GE personeli sayısı 318 bine yaklaştı
Tam zaman eşdeğeri cinsinden 2025'te toplam 317 bin 982 kişi AR-GE personeli olarak çalıştı. Bu personelin yüzde 67,9'u mali ve mali olmayan şirketlerde, yüzde 29'u yükseköğretim kurumlarında, yüzde 3'ü ise genel devlet ve kar amacı olmayan kuruluşlarda yer aldı.
Kadın AR-GE personeli sayısı 108 bin 453'e ulaşarak toplam personelin yüzde 34,1'ini oluşturdu. Kadın personel oranı yükseköğretimde yüzde 48,1, genel devlet ve kar amacı olmayan kuruluşlarda yüzde 32,2, mali ve mali olmayan şirketlerde yüzde 28,2 olarak belirlendi.
AR-GE personelinin eğitim durumunda lisans mezunları yüzde 40,6 ile ilk sırada yer aldı. Doktora veya eş değeri eğitim düzeyine sahip olanların oranı yüzde 31, yüksek lisans mezunlarının oranı yüzde 19,4, meslek yüksekokulu mezunlarının oranı yüzde 4,9, lise ve altı eğitim düzeyindekilerin oranı yüzde 4,1 oldu.
Tam zaman eşdeğeri esasına göre yapılan dağılımda lisans mezunlarının payı yüzde 49,6, doktora veya eş değeri mezunların payı yüzde 21,4, yüksek lisans mezunlarının payı yüzde 18,5, meslek yüksekokulu mezunlarının payı yüzde 5,9, lise ve altı eğitim düzeyindekilerin payı ise yüzde 4,6 olarak hesaplandı.
AR-GE harcamalarında İstanbul ilk sırada
2025'te toplam AR-GE harcamasının bölgesel dağılımında yüzde 31,8 ile TR10 bölgesi (İstanbul) ilk sırada yer aldı. İstanbul'u yüzde 30 ile TR51 bölgesi (Ankara) ve yüzde 9,5 ile TR42 bölgesi (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova) izledi.
Toplam AR-GE personelinin yüzde 32,2'si İstanbul, yüzde 19,8'i Ankara, yüzde 8,4'ü ise Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova'yı kapsayan TR42 bölgesinde istihdam edildi.
İmalat sanayisinde yüksek teknoloji faaliyetleri öne çıktı
İmalat sanayisinde 2025'te toplam 322 milyar 656 milyon liralık AR-GE harcaması yapıldı. Bu harcamanın yüzde 47,7'si yüksek teknoloji faaliyetinde bulunan girişimler tarafından gerçekleştirildi.
İmalat sanayisindeki AR-GE harcamalarının yüzde 40,7'si orta yüksek teknoloji, yüzde 7,2'si orta düşük teknoloji, yüzde 4,4'ü ise düşük teknoloji faaliyetindeki girişimlerden geldi.
İmalat sanayisinde AR-GE faaliyeti yürüten girişimlerde en fazla araştırmacı, 32 bin 399 kişiyle orta yüksek teknoloji faaliyetinde bulunan işletmelerde yer aldı. Bu grubu 23 bin 298 araştırmacıyla yüksek teknoloji faaliyetindeki girişimler izledi. Tam zaman eşdeğeri araştırmacı sayısında da 29 bin 697 kişiyle orta yüksek teknoloji faaliyetindeki girişimler ilk sırada bulundu.
Dolaylı AR-GE teşviklerinin payı arttı
Dolaylı AR-GE teşviklerinin mali ve mali olmayan şirketlerin AR-GE harcamaları içindeki payı 2015'te yüzde 14,8 iken 2025'te yüzde 26,5'e yükseldi. Aynı şirketlerin AR-GE harcaması 2015'te 11,2 milyar liradan 2025'te 637,3 milyar liraya çıktı.
Kaynak: Anadolu Ajansı
Sizin de bir haberiniz, etkinliğiniz ya da duyurunuz mu var?Haberinizi WhatsApp'tan gönderin
Bu haberde bir hata mı var?WhatsApp'tan bildirin
Tüm sosyal platformlarda paylaş
Sponsorlu Reklamlar
Öne Çıkan İlanlar
Öne çıkan emlaklar yükleniyor...
The Turkiye Times'ten Haberdar Olun
Özel haberler, gelişmeler ve duyurular hakkında bilgi almak için abone olun. Sizi bilgilendireceğiz.
Kaydolarak Gizlilik Politikamızı kabul etmiş olursunuz
