Türkiye'nin ilk yerli Ay aracının üretim ve montajı tamamlandı. Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki araç, fırlatma ve uzay ortamındaki zorlu koşullara dayanıklılığının ölçülmesi için çevresel testlere alınmak üzere Türk Havacılık ve Uzay Sanayii'ne devredildi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, aracın 2027'nin başında Kennedy Uzay Merkezi'nden fırlatılmasının planlandığını açıkladı. Uzay aracının Ay'ın 100 kilometre irtifadaki kutupsal yörüngesine ulaşmasının yaklaşık iki ay sürmesi bekleniyor.
Ay yörüngesinde üç aylık görev
Uzay aracı, Ay yörüngesine girdikten sonra üç ay boyunca görev yapacak. Görevin, koşullara bağlı olarak bir buçuk yıla kadar uzatılabilmesi öngörülüyor.
Bu süreçte yerli bilimsel cihazlarla güneş rüzgarları, su oluşumu, manyetik alanlar ve yüzey radyasyonu incelenecek. Aracın temel bilimsel görevin sonunda Ay yüzeyine ulaşmasını sağlamak üzere yörünge yükseltme manevralarında ve kontrollü yavaşlamada yerli hibrit itki sistemi kullanılacak.
Yüzde 80 yerlilik oranı
Aracın kritik uçuş, haberleşme ve güç sistemleri, İMECE ve Türksat 6A uydu projelerinde geliştirilen teknolojilerden yararlanılarak oluşturuldu. Uzay aracında yüzde 80 oranında yerli üretim hedeflendi.
Çevresel testlerin ardından araç, son incelemeler için Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Uzay'ın yeni temiz oda tesisine aktarılacak. Testler, aracın fırlatma sırasında ve uzay ortamında karşılaşacağı koşullara dayanıklılığını doğrulamaya odaklanacak.
Uzay programında yeni projeler
Kacır, Türkiye'nin kritik teknolojilerde tam bağımsızlık hedefi doğrultusunda Ay görevi üzerinde çalıştığını belirtti. Bakan, programın hayata geçirilmesiyle Türkiye'nin Ay görevi gerçekleştiren dokuzuncu ülke olacağını söyledi.
Türkiye'nin Ay ve derin uzayın barışçıl keşfinde küresel işbirliğini teşvik eden Artemis Anlaşmaları'na katılmasının ardından, Türksat 7A haberleşme uydusunun geliştirilmesine başlandı. İMECE-2 ve İMECE-3 yer gözlem uydu takımlarının tasarım çalışmaları da sürüyor.
Ankara ayrıca, uzaya bağımsız erişim sağlamak ve yabancı fırlatma tesislerine olan ihtiyacı azaltmak amacıyla Somali'de bir uzay limanı inşa ediyor. Ankara'da savunma sektöründeki teknoloji birikimini uzay alanına taşımak için bir uzay teknolojileri geliştirme bölgesi kurulması konusunda Türkiye Uzay Ajansı ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi ile işbirliği yapılıyor.
Antalya'nın, Türkiye'nin uzay alanındaki kapasitesini tanıtmak amacıyla 5-9 Ekim 2026'da 77. Uluslararası Uzay Kongresi'ne ev sahipliği yapması planlanıyor. Kongreye yaklaşık 10 bin kişinin katılması bekleniyor.