Analistlere göre ABD ile İran arasında şekillenen geçici barış anlaşması, petrol fiyatlarındaki dalgalanmayı kısa vadede ortadan kaldırmayabilir. Küresel stokların düşük seviyelerde kalması ve yeni arzın Basra Körfezi'nden piyasaya ulaşmasının zaman alması, fiyatlar üzerindeki baskıyı sürdürebilir.
Westpac'in değerlendirmesinde, uzun süren Hürmüz Boğazı kapanmasının ardından dünya genelindeki petrol stoklarının düşüşe geçtiği ve bu stokların yeniden inşa edilmesinin vakit alacağı vurgulandı. Banka, gerginliklerin azalmasının olumlu bir gelişme olduğunu, ancak ayrıntıların belirsizliğini koruması nedeniyle piyasalardaki kaygının yüksek kalabileceğini bildirdi.
TD Securities'in küresel emtia stratejisi başkanı Bart Melek, akışların bugün normale dönmesi halinde bile kasım ayına kadar yaklaşık 800 milyon varillik stokun kaybolmuş olacağını söyledi. Melek'e göre bu durum, piyasada yeniden yukarı yönlü baskı oluşturabilir.
Melek, daha yüksek petrol fiyatlarının hâlâ güçlü bir ihtimal olduğunu ve bunun beraberinde enflasyonist etkiler getirebileceğini ifade etti. Buna karşın Çin'in bir noktada kendi stoklarını kullanmayı durdurması halinde, fiyatlardaki sert sıçramaların bir ölçüde sınırlanabileceğini de sözlerine ekledi.
HSBC Private Bank ve Premier Wealth'in küresel yatırım direktörü Willem Sels ise Orta Doğu'daki çatışmanın ekonomik etkilerinin zaten en kırılgan alanlarda hissedilmeye başladığını söyledi. Sels, özellikle Güney Asya'daki en fazla etkilenen ülkelerden zayıf ekonomik veriler gelmesinin, piyasalarda yeniden değerleme dalgalanması yaratabileceğini belirtti.
Asya piyasaları, İran ile ABD'nin Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmaya dönük bir anlaşmaya yaklaşmasıyla risk iştahının artmasından destek buldu. Brent petrolün ağustos vadeli fiyatı yüzde 4,87 düşüşle 83,06 dolara, ABD ham petrolü de yüzde 5,71 gerileyerek varil başına 80,03 dolara indi.
Petrol arzı ve stoklar belirleyici olacak
Uzmanlar, anlaşma haberine verilen ilk pozitif tepkiye rağmen asıl belirleyicinin küresel stokların ne hızla toparlanacağı ve Körfez'den sevkiyatların ne kadar düzenli akacağı olduğunu düşünüyor. Bu nedenle piyasalarda sakinleşme olsa bile oynaklığın tamamen kaybolması beklenmiyor.
Analistlerin ortak değerlendirmesi, anlaşmanın tek başına fiyatları kalıcı biçimde istikrara kavuşturmaya yetmeyebileceği yönünde. Petrol tarafındaki gelişmelerin önümüzdeki dönemde hem enerji piyasalarını hem de enflasyon görünümünü yakından etkilemesi bekleniyor.
