Bakan Bayraktar, küresel zorluklar karşısında Türkiye-Rusya enerji işbirliğini vurguladı

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Moskova'da düzenlenen Rusya Enerji Haftası'nın ana oturumunda küresel enerji piyasalarındaki krizlere karşı geniş kapsamlı işbirliğinin önemini anlattı.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Rusya'nın başkenti Moskova'da düzenlenen Rusya Enerji Haftası'nın ana oturumunda enerji piyasalarındaki gelişmeleri, Türkiye'nin enerji politikalarını ve Rusya ile enerji alanındaki işbirliğini değerlendirdi.

Bayraktar, enerji piyasalarının son yıllarda çok sayıda kriz ve şokla karşı karşıya kaldığını belirterek, bu zorlukların aşılması için geniş kapsamlı işbirliğinin önem taşıdığını söyledi. Türkiye ile Rusya'nın, enerji işbirliğinin iki ülkeye sağlayabileceği faydalar bakımından önemli bir örnek oluşturduğunu ifade etti.

Türkiye'nin büyüyen enerji pazarının Rusya için talep güvenliği sağladığını belirten Bayraktar, Rusya'nın da Türkiye'nin enerji arz güvenliğinde önemli rol oynadığını kaydetti. Küresel enerji piyasalarında yaşanan krizlerin enerji sektörü ve dünya ekonomisi açısından yeni normal haline geldiğini dile getiren Bayraktar, ülkelere güvenilir ve uygun fiyatlı enerji sağlamanın giderek zorlaştığını vurguladı.

Türkiye'nin enerji tüketimi ve arz güvenliği

Bayraktar, Türkiye'nin yılda ortalama 60 milyar metreküp doğal gaz, 50 milyon ton petrol ve petrol ürünü ile 40 milyon ton kömür tükettiğini açıkladı. Bu kaynakların büyük bölümünün ithalat yoluyla karşılandığını belirten Bayraktar, enerji politikalarının artan talebi karşılamaya ve ithalat bağımlılığını azaltmaya odaklandığını söyledi.

Bu kapsamda enerji kaynaklarının çeşitlendirilmesine ve altyapı yatırımlarına ağırlık verdiklerini aktaran Bayraktar, Türkiye'nin enerji altyapısına önemli yatırımlar yapıldığını ifade etti. Rusya ile TürkAkım doğal gaz boru hattı başta olmak üzere başarılı projelerin hayata geçirildiğini belirtti.

TürkAkım'ın Türkiye'nin enerji arz güvenliği açısından önemine dikkat çeken Bayraktar, doğal gazın geçmişte transit ülkeler üzerinden temin edildiğini, bugün ise Karadeniz üzerinden Rusya'dan doğrudan tedarik edilebildiğini söyledi.

Bayraktar, Bakü-Tiflis-Ceyhan ve Irak-Türkiye petrol boru hatlarının kapasitesinden daha fazla yararlanılması gerektiğini vurguladı. Kazakistan ve Orta Asya'dan daha fazla doğal gaz ve petrolün bu hatlar üzerinden Türkiye'ye ve küresel piyasalara ulaştırılabileceğini belirten Bayraktar, Irak-Türkiye Petrol Boru Hattı'nın günlük 1,5 milyon varil taşıma kapasitesine sahip olduğunu hatırlattı.

Bu altyapının yalnızca Türkiye'nin enerji ihtiyacını karşılamadığını belirten Bayraktar, hatların Akdeniz havzasının enerji arz güvenliğine de katkı sunabileceğini kaydetti. Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelere de değinen Bayraktar, boğazın bugün tam olarak işlevini yerine getiremediğini ve bu durumun ne kadar süreceğinin bilinmediğini söyledi.

Bayraktar, Türkiye'nin komşu ülkelere ve Türkiye üzerinden küresel piyasalara ilave petrol hacimleri ulaştırabileceğini belirtti. Bu işbirliğinin özellikle Avrupa piyasalarının enerji arz güvenliği açısından önem taşıdığını ifade ederek, Türkiye'nin enerji altyapısıyla bölgesel sorunların çözümünde daha fazla rol üstlenebileceğini dile getirdi.

2050 için nükleer enerji hedefi

Türkiye'de geçen yıl enerji talebindeki artışın yüzde 19'unun soğutma ihtiyacından kaynaklandığını aktaran Bayraktar, deniz suyunun tuzdan arındırılması gibi uygulamaların gelecekte ilave elektrik talebi oluşturabileceğini söyledi.

Artan elektrik ihtiyacını karşılamak için üretim kapasitesinin ve enerji altyapısının güçlendirilmesi gerektiğini belirten Bayraktar, yenilenebilir enerji kaynaklarının potansiyelinden yararlanmayı ve enerjinin verimli kullanılmasını hedeflediklerini kaydetti.

Nükleer enerjinin Türkiye'nin gelecekteki enerji karışımının vazgeçilmez unsurlarından biri olacağını belirten Bayraktar, 2050 yılına kadar en az 20 gigavat nükleer elektrik üretim kapasitesine ulaşmayı hedeflediklerini açıkladı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom ile Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde dört reaktörün inşasının sürdüğünü bildiren Bayraktar, önümüzdeki birkaç ay içinde ilk üniteden elektrik üretmeye başlamayı umduklarını söyledi. Sinop ve Trakya'da da nükleer güç santrali projeleri geliştirdiklerini belirten Bayraktar, Türkiye'nin en az 12 büyük ölçekli konvansiyonel nükleer reaktöre ihtiyaç duyduğunu ifade etti.

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev de Rusya Enerji Haftası’nda yaptığı açıklamada Akkuyu’nun ilk reaktöründe fiziksel başlatma sürecinin aralık ayının ikinci yarısında planlandığını ve takvime uygun ilerlediklerini söyledi. Likhachev, ilk kontrollü ve kendi kendini sürdüren nükleer zincirleme reaksiyonun yıl sonundan önce gerçekleştirilmesini beklediklerini belirtti. Projeye Türk yatırımcıların katılımı için çeşitli seçenekler geliştirdiklerini kaydeden Likhachev, bu seçenekler arasında tercih hakkının öncelikle Türk hükümetine ait olduğunu ifade etti.

Küçük modüler reaktörlerin de Türkiye'nin nükleer enerji planlarında yer aldığını belirten Bayraktar, bu teknolojilerin geleceğine ilişkin olumlu değerlendirmede bulundu. Enerji piyasalarındaki sorunların uluslararası işbirliğinin önemini artırdığını söyleyen Bayraktar, Türkiye'nin kendi enerji ihtiyacını karşılamanın yanı sıra komşu ülkelerin ve özellikle Avrupa'nın enerji arz güvenliğine katkı sunmayı sürdüreceğini kaydetti.

Moskova'da enerji görüşmeleri

Bayraktar, Moskova'daki temasları kapsamında Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Gazprom Başkanı Aleksey Miller ve Novatek Yönetim Kurulu Başkanı Leonid Mikhelson ile görüştü. Görüşmelerde mevcut enerji projeleri, nükleer enerji, hidrokarbonlar, sıvılaştırılmış doğal gaz ve yeni işbirliği imkanları ele alındı.

Novak ile görüşmesinde mevcut projelerin ilerleyişini değerlendirdiklerini belirten Bayraktar, nükleer enerji ve hidrokarbon alanlarındaki yeni işbirliği imkanlarını da ele aldıklarını söyledi. Rusya ile enerji ortaklığını karşılıklı güven, uzun vadeli stratejik vizyon ve bölgesel istikrar temelinde geliştirmekte kararlı olduklarını vurguladı.

Gazprom Başkanı Miller ile doğal gaz alanındaki işbirliğini tüm boyutlarıyla değerlendirdiklerini belirten Bayraktar, ortaklığı ileriye taşıyacak yeni fırsatları ele aldıklarını aktardı. Novatek Yönetim Kurulu Başkanı Mikhelson ile görüşmesinde ise LNG işbirliği imkanları, tedarik süreçleri ve küresel enerji piyasalarındaki gelişmeler gündeme geldi.

Bayraktar, Türkiye'nin enerji çeşitliliğini artıracak ve arz güvenliğini güçlendirecek adımlar atmayı sürdüreceğini ifade etti.

Rusya'da eğitim gören Türk mühendislerle buluştu

Bayraktar, Moskova'da nükleer mühendislik alanında yüksek lisans eğitimi gören Türk öğrencilerin temsilcileriyle de bir araya geldi. Görüşmede enerji sektörü, yeni modüler reaktör projeleri ve Türkiye'nin enerji alanındaki bağımsızlık hedefleri ele alındı.

Bayraktar, bugüne kadar Rusya'ya gönderilen 526 öğrenciden 322'sinin eğitimlerini tamamlayarak Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde göreve başladığını bildirdi. Gelecek dönemde daha fazla öğrencinin yurt dışında eğitim almasını planladıklarını söyledi.

Akkuyu'da kazanılan mühendislik, imalat ve işletme deneyiminin Sinop ve Trakya'da planlanan nükleer santrallere aktarılacağını belirten Bayraktar, yetişmiş insan kaynağının bu projelerde önemli rol oynayacağını kaydetti.