Salgın hızla yayılıyor
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), 15 Mayıs'ta Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin (DR Kongo) doğusunda ilan edilen Ebola salgınının, Afrika kıtasında bir ayda en fazla vakanın görüldüğü salgın olduğunu bildirdi.
DSÖ verilerine göre, Bundibugyo türü Ebola virüsünün yol açtığı bu salgın, 1976'dan bu yana ülkede kaydedilen 17. Ebola salgını. DR Kongo Sağlık Bakanlığı'nın son verilerine göre ülkede 1274 doğrulanmış vaka tespit edilirken, hayatını kaybedenlerin sayısı 360'a ulaştı.
Salgının kontrolü zorlaşıyor
Salgının merkezi Ituri eyaleti olmaya devam ederken, Kuzey Kivu ve Güney Kivu eyaletlerinde de vakalar görüldü. Sağlık ekipleri temas takibini sürdürse de yeni vakaların ortaya çıkması salgının henüz kontrol altına alınamadığını gösteriyor.
DSÖ, yayılımın hızlanmasında ilk vakaların geç tespit edilmesi, tıbbi yardıma zamanında başvurulmaması, güvenlik sorunları ve bazı bölgelerde hastalıkla ilgili yanlış inanışların etkili olduğunu belirtti. Ayrıca silahlı grupların faaliyetlerinin de sağlık ekiplerinin çalışmalarını güçleştirdiği ifade edildi.
Risk 10 ülkeye yayılabilir
DSÖ ve Afrika Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (Africa CDC), enfeksiyonun DR Kongo sınırlarını aşma riskine karşı uyardı. Özellikle Uganda, Ruanda, Burundi, Güney Sudan, Orta Afrika Cumhuriyeti, Kongo Cumhuriyeti, Tanzanya, Zambiya, Angola ve Kenya'nın tehdit altında olduğu belirtildi.
Africa CDC, yoğun sınır ötesi nüfus hareketliliği nedeniyle salgının en az 10 bölge ülkesi için risk oluşturduğunu vurgulayarak, sınırlarda sıhhi kontrolün artırılması, laboratuvar kapasitesinin genişletilmesi ve gözetim sistemlerinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.
Aşı ve tedavi eksikliği
Şu ana kadar Bundibugyo türü Ebola virüsüne karşı onaylanmış bir aşı ya da özel bir tedavi bulunmuyor. Uzmanlar, hayatta kalma oranını artırmanın en etkili yolunun erken teşhis ve destekleyici bakım olduğunun altını çiziyor.
Ebola'nın tarihçesi ve etkileri
Ebola virüsü ilk kez 1976'da günümüzdeki DR Kongo ve Güney Sudan topraklarında neredeyse eş zamanlı olarak tespit edildi. O tarihten bu yana Orta ve Batı Afrika ülkelerinde büyük salgınlara yol açtı.
En büyük salgın 2014-2016 yıllarında Batı Afrika'da yaşandı; 28 binden fazla kişi enfekte oldu, 11 binden fazla kişi hayatını kaybetti. DR Kongo'da ise 2018-2020 döneminde kaydedilen salgında 3. 481 vaka ve 2. 299 ölüm gerçekleşti.
DSÖ, Ebola'nın ortalama ölüm oranını yaklaşık yüzde 50 olarak değerlendiriyor ancak bu oran virüs türüne göre yüzde 25 ile yüzde 90 arasında değişebiliyor.
Bulaşma ve belirtiler
Virüs, enfekte kişilerin vücut sıvılarıyla doğrudan temas, kontamine olmuş nesneler veya vahşi hayvanlarla temas yoluyla bulaşıyor. Havadan bulaşma söz konusu değil.
Hastalığın kuluçka süresi 2 ila 21 gün arasında değişiyor. Başlıca belirtiler arasında yüksek ateş, halsizlik, kas ağrıları, baş ağrısı ve boğaz ağrısı; ağır vakalarda ise kusma, ishal ve iç kanama görülüyor.