Fransa, işgal altındaki Batı Şeria’da artan şiddet nedeniyle İsrail üzerindeki baskıyı artırmak için bazı ülkelerle koordineli ulusal yaptırımlar hazırlıyor. Üç Avrupalı diplomat, hedef alınacak kişilere mal varlığı dondurma ve seyahat yasağı uygulanmasının masada olduğunu söyledi.
Diplomatlara göre plan henüz netleşmedi ve ülkeler farklı kişi listeleri hazırlayabilir. Bu nedenle adımların nasıl şekilleneceği ve hangi isimlerin kapsama gireceği kesinleşmiş değil.
AB içinde ortak çizgi çıkmayınca ulusal seçenek öne çıktı
Diplomatlar, Avrupa Birliği düzeyinde İsrail’e karşı daha sert önlemlerde uzlaşma sağlanamadığı için bazı ülkelerin ulusal düzeyde eşgüdümlü yaptırımlara yöneldiğini aktardı. Bir diplomat, AB seviyesinde oybirliği bulunmadığını ve görüşmelerin bu yüzden ulusal zemine kaydığını söyledi.
İki diplomat, duyurunun önümüzdeki günlerde yapılabileceğini belirtti. Bir diğer diplomat ise Fransa’nın Britanya ve Norveç ile eşgüdüm içinde olduğunu, ancak başka hangi ülkelerin katılacağının henüz netleşmediğini ifade etti.
Ulusal yaptırımların kamuya açık biçimde konuşulmamasının nedeni olarak da hedef alınacak kişilerin önceden varlıklarını taşıyabilmesi gösteriliyor. Bu yüzden başkentler, hazırlıkları sessiz yürütüyor.
Batı Şeria’daki gerilim ve E1 planı öne çıkıyor
Girişimin arka planında, Batı Şeria’da İsrailli yerleşimcilerin şiddetinin tırmanması ve Netanyahu hükümetinin yerleşimleri genişletmesi yer alıyor. Diplomatlar, bu genişlemenin Filistin devletinin kurulma ihtimalini zayıflatmayı amaçladığını savunuyor.
Öne çıkan başlıklardan biri de Doğu Kudüs’ün doğusuna kurulması planlanan ve Batı Şeria’yı ikiye bölerek bölgeyi Doğu Kudüs’ten ayıracağı belirtilen E1 yerleşim projesi. Diplomatik değerlendirmelere göre bu plan, Filistinlilerin bağımsız devlet için talep ettiği toprak bütünlüğünü parçalayabilir.
Fransa’dan bir diplomatik kaynak, yerleşim genişlemesi ve Batı Şeria’daki şiddet karşısında daha önce bazı adımlar atıldığını, yeni önlemlerin de gelebileceğini söyledi.
Paris, gündemi canlı tutmak için yeni toplantı hazırlıyor
Fransa, 12 Haziran’da Paris’te İsrailli ve Filistinli sivil toplum gruplarını ve yaklaşık bir düzine dışişleri bakanını bir araya getirecek bir toplantıya da ev sahipliği yapacak. Toplantı, bir yıl önce kabul edilen ve Filistin devletine giden yol haritası sunan New York Deklarasyonu’nun yıl dönümüne denk geliyor.
Fransız yetkililer, İran ve Lübnan’daki savaşların dikkatleri İsrail-Filistin çatışmasından uzaklaştırdığı bir dönemde konuyu uluslararası gündemde tutmak istediklerini belirtiyor. Gazze’nin geleceğine ilişkin görüşmelerin ise kırılgan ateşkese rağmen çıkmaza girdiği ifade ediliyor.
İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, daha önce AB’nin bazı yeni yaptırımlarını "keyfi ve siyasi" olarak nitelemişti. Fransa, Britanya, Avustralya ve Kanada’nın da aralarında bulunduğu yedi Batılı ülke ise 22 Mayıs’ta İsrail hükümetini Batı Şeria’daki gerilimi artırmakla suçlamıştı.
