Hırvatistan Adalet Bakanı Damir Habijan, ceza infaz sistemini değiştirecek üç ana öneri sundu. Pakette ilk kez ömür boyu hapis cezasının getirilmesi, cezasını tamamlayan hükümlüler için koruyucu gözetim uygulanması ve topluma tehlikeli görülen kişiler için özel bir kurumda süresiz denetim yer alıyor.
Habijan, en önemli başlığın üçüncü öneri olduğunu söyledi. Buna göre, cezasını tamamladığı için artık yasal olarak tutuklu tutulamayan ancak sosyal açıdan tehlikeli kabul edilen kişiler, özel bir kuruma alınarak özel gözetim altında tutulabilecek.
Önerilerin çıkış noktası, mayıs ayında Drniš kentinde yaşanan öldürme olayı oldu. Önceden mahkûm edilmiş ve cezasını tamamlamış olan Kristijan Aleksic, hiçbir provokasyon olmadan, evine pizza teslim eden 19 yaşındaki lise mezunu Luka Milovac’ı öldürdü.
Habiyan, değişikliklerin kabul edilmesi halinde devletin en tehlikeli suçluları süresiz biçimde cezaevi dışında bırakmadan tutabileceğini söyledi. Bakan, bununla birlikte mevcut sistemin sınırlarının da açıkça görüldüğünü vurguladı.
Ülkede şu anda en yüksek ceza, toplu uzun süreli hapis cezalarında uygulanabilen 50 yıl. Tek bir ağır suç için en fazla 40 yıl verilebiliyor. 50 yıllık ceza Hırvatistan’da şimdiye kadar yalnızca dört kez uygulandı.
Bu dosyaların ikisinde 2024 ve 2025’e ait temyiz süreleri hâlâ sürüyor. 2021’de ise Avusturyalı Harald Kopitz, üç çocuğunu ağırlaştırılmış şekilde öldürmekten 50 yıl hapse mahkûm edilmiş, ancak cezaevinde intihar ettiği için dava bu şekilde sonlanmıştı.
Dördüncü dosyada, cinayet ve öldürmeye teşebbüs suçlarını içeren davada Yüksek Ceza Mahkemesi cezayı 50 yıldan 40 yıla indirdi.
Habiyan, diğer ülkelerdeki modellerin incelendiğini ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi denetiminden geçmiş olduğu için Alman modelinin tercih edildiğini söyledi. Bakan ayrıca, bu tür suçları işleyenlere yaşam boyu hapis verileceği yönünde açık bir mesaj verilmesi gerektiğini belirtti.
Habijan, Hırvatistan ile Portekiz’in şu anda ömür boyu hapis cezası bulunmayan iki ülke olduğunu da ifade etti.
