İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Fox News televizyonuna verdiği röportajda, ABD'nin Türkiye'ye F-35 savaş uçağı satma ihtimaline ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Netanyahu, ABD Başkanı Donald Trump'a çağrıda bulunarak, Türkiye'ye F-35 satışının önünün açılmamasını istedi.
Netanyahu'nun bu çıkışı, Trump'ın bu hafta Ankara'da düzenlenecek NATO Zirvesi'ne katılmasından hemen önce geldi. Trump daha önce, Türkiye'nin Rus yapımı S-400 hava savunma sistemi alması nedeniyle askıya alınan F-35 programına yeniden dahil edilmesine sıcak baktığının sinyallerini vermişti.
Netanyahu'nun Açıklamaları
Fox News muhabirinin "Türkiye F-35 almalı mı? " sorusuna Netanyahu, Washington yönetimini Ankara'ya bu uçakları ya da yerli savaş uçağı projesi için motor tedarik etmekten kaçınmaya çağırdı. İsrail Başbakanı, böyle bir adımın "bölgesel güç dengesini bozabileceği" uyarısında bulundu.
Netanyahu, Orta Doğu'nun güvenliğinin İsrail'in hava üstünlüğüne ve ABD'nin askeri varlığına dayandığını savunarak, Türkiye'ye F-35 verilmesinin bu dengeyi tehlikeye atacağını öne sürdü.
Netanyahu'nun Gerekçeleri
İsrail Başbakanı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın İsrail'e ve diğer ülkelere yönelik tutumunun Ankara'yı "güvenlik açısından tehlikeli bir müttefik" haline getirdiğini iddia etti. Erdoğan'ı "Müslüman Kardeşler virüsü bulaşmış bir rejimin başında olmakla" suçlayan Netanyahu, bu hareketin "aşırılık yanlısı, Amerika'dan nefret eden ve 'Amerika'ya ölüm' sloganları atan" bir yapı olduğunu ileri sürdü.
Netanyahu, Erdoğan'ın "İsrail'i yok etme çağrısı yaptığını", "Kıbrıs'ın yarısını işgal ettiğini", Yunanistan'ı tehdit ettiğini ve "Kudüs'ü işgal etmekten" söz ettiğini öne sürdü. Ayrıca, Türkiye Dışişleri Bakanı'nın "Yahudi devletine insanlık arasında yer olmadığını" söylediğini, İçişleri Bakanı'nın ise "Kudüs'ün valisi olmayı arzuladığını" ifade ettiğini aktardı.
Zamanlamanın Önemi
Netanyahu'nun bu açıklamaları, Trump'ın Salı ve Çarşamba günleri Ankara'da yapılacak NATO Zirvesi'ne katılmasından hemen önce geldi. ABD Başkanı daha önce, Türkiye'nin S-400 alımı nedeniyle dışlandığı F-35 programına geri dönüşü konusunda esnek mesajlar vermişti.
Türkiye, yerli olarak geliştirdiği hayalet savaş uçağı için ABD yapımı F-110 motorlarına erişim sağlamaya çalışırken, Washington ile yaşanan görüş ayrılıkları F-35 tedarikinin önünü tıkıyor. İsrail ise bölgede F-35'e sahip tek ülke konumunda bulunuyor.
Netanyahu'nun, İsrail'in Gazze'ye yönelik savaşı ve Lübnan, Suriye, İran'a yönelik saldırılar nedeniyle Ankara ile Tel Aviv arasında yükselen gerilimin ortasında, Trump üzerinde kamuoyu baskısı kurmaya çalıştığı değerlendiriliyor.
Trump'ın Tutumu
Trump, iki hafta önce NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşmede, Türkiye'ye savaş uçağı satışı konusunda bir ilerleme olabileceğinin sinyalini vermişti. Bir gazetecinin "Erdoğan'a büyük bir hediye çantası götürecek misiniz, F-110 motorları ve F-35'ler dahil? " sorusuna Trump, "Evet, sanırım öyle. Evet, muhtemelen onu çok mutlu edecek bir şey yapacağım" yanıtını vermişti.
ABD Başkanı, geçen Eylül ayında da ABD'nin yakında Türkiye'ye F-35 satabileceğini ima etmişti. NATO Zirvesi'nin sonuçlarının, Trump'ın Netanyahu'nun taleplerine mi yoksa Ankara ile yeni bir anlaşmaya mı yöneleceğini önümüzdeki günlerde netleştirmesi bekleniyor.
