Avrupa Birliği, Türkiye'nin bu yıl Kasım ayında ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler iklim zirvesi COP31'in hazırlık sürecinde Kıbrıs'ı dışlamasına sert tepki gösterdi. Lüksemburg'da bir araya gelen AB iklim bakanları, konuyu gündeme taşıyarak Ankara'ya net bir uyarı mesajı verdi.
Kıbrıs Çevre Bakanı Maria Panayiotou, ülkesinin New York ve Tokyo'da düzenlenen iki COP31 hazırlık toplantısına Türkiye tarafından davet edilmediğini açıkladı. Türk yetkililer de Reuters'a yaptıkları açıklamada, Kıbrıs'ın Türkiye tarafından organize edilen COP31 etkinliklerine davet edilmediğini doğruladı.
Hoekstra: 27 üye ülkeye eşit muamele şart
AB İklim Komiseri Wopke Hoekstra, basın toplantısında yaptığı açıklamada, üye ülkelerin Türkiye'nin bu tutumunu kabul etmeme konusunda mutabık kaldığını belirtti. Hoekstra, "Diğer 26 üye ülke tam dayanışma gösterecek" diyerek, durumu hem Birleşmiş Milletler'e hem de Türkiye'nin AB nezdindeki büyükelçiliğine ilettiğini ve Kıbrıs'ın dışlanmasının "kabul edilemez" olduğunu vurguladı.
Hoekstra, "27 üye ülke var ve hepsine aynı şekilde muamele edilmesi gerekiyor. Burası 27 üyeli bir Birlik, nokta" ifadelerini kullanarak AB'nin bu konudaki kararlılığının altını çizdi.
Liderler zirvesine katılım riski
Kıbrıs, COP31 kapsamında dünya liderlerinin katılacağı bölüme de davet edilmeme endişesi taşıyor. Ev sahibi olarak bu bölümü Türkiye'nin organize edeceğini hatırlatan Bakan Panayiotou, böyle bir durumda bazı AB ülkelerinin dayanışma amacıyla zirveye katılmamayı değerlendirebileceğini söyledi.
Polonya İklim Bakan Yardımcısı Krzysztof Bolesta, "Kıbrıs'a adaletsiz davranılırsa Türkiye'ye gitmemeliyiz" diyerek olası bir boykotun sinyalini verdi. İrlanda İklim Bakanı Darragh O'Brien ise durumun Türkiye ile diyalog yoluyla çözülebileceğini belirterek, "Kıbrıs'la tam dayanışma içindeyiz. Bu durumun tırmanmasına gerek yok" dedi.
Kıbrıs sorunu ve COP31'in yapısı
Türkiye, etnik olarak bölünmüş Kıbrıs adasının güneyindeki Rum yönetimini tanımıyor ve dünyada sadece kuzeydeki Türk yönetimini tanıyan ülke konumunda bulunuyor. COP31 zirvesine Türkiye ev sahipliği yaparken, Avustralya konferansın merkezinde yer alan BM müzakerelerini yürütecek. Bu sıra dışı düzenleme, her iki ülkenin de ev sahipliği için teklif vermesinin ardından kararlaştırıldı.
Türkiye, COP31'deki BM müzakerelerinden bir ülkeyi dışlayamazken, Ankara zirve kapsamında AB tarafından da desteklenen küresel elektrik hedefi de dahil olmak üzere bir dizi yan anlaşma ve etkinlik hazırlığı yürütüyor. AB dönem başkanlığını yürüten Kıbrıs, gelecek ay görevi İrlanda'ya devredene kadar AB ülkelerinin COP31 hazırlıklarını koordine ediyor.