Türkiye ile İtalya arasındaki uzay işbirliği, Antalya NEST Kongre Merkezi'nde düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi kapsamındaki oturumda ele alındı. Uluslararası Uzay Federasyonu tarafından düzenlenen kongre, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, Türkiye Uzay Ajansı ile SAHA İstanbul'un ev sahipliğinde gerçekleştiriliyor.
IAF Global Networking Forum oturumları kapsamında düzenlenen "Sınır yoktu: Uzayda İtalyan-Türk ortaklığı" başlıklı toplantıda, iki ülkenin uzay alanında yapısal işbirliğini geliştirmesi ve ortak misyon imkanları değerlendirildi.
İki ülke liderleri uzay işbirliğini görüştü
Oturumun açılışında konuşan İtalya’nın Ankara Büyükelçisi Giuseppe Manzo, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin NATO Ankara Zirvesi sırasında bir araya geldiğini hatırlattı. Manzo, iki liderin görüşmede uzay işbirliğini ele aldığını ve bu alanın iki ülke açısından öncelikli konular arasında bulunduğunu söyledi.
İtalya ile Türkiye arasındaki ilişkilerin tarihi bağlara dayandığını belirten Manzo, bu temeller üzerine yeni işbirlikleri kurmak istediklerini ifade etti. Büyükelçi, Axiom Mission 3 kapsamında İtalyan ve Türk astronotların birlikte uzayda görev yaptığını da hatırlattı.
Ortak misyon için 10 yıllık çerçeve
İtalya’nın Ankara Büyükelçiliği Ekonomi ve Ticaret Departmanı Başkanı Andrea Della Nebbia'nın moderatörlüğündeki oturumda, İtalya Uzay Ajansı Özel Komiseri Mario Cospito, Türkiye'nin ilk astronotu Tuğgeneral Alper Gezeravcı, Axiom-3 ekibinde yer alan İtalyan astronot Walter Villadei ve Türkiye Uzay Ajansı Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Arif Karabeyoğlu konuştu.
Cospito, Türkiye ile İtalya arasındaki ilişkilerin diyalog aşamasından yapısal işbirliğine ilerlediğini belirtti. Bu kapsamda, Türkiye Uzay Ajansı ile İtalya Uzay Ajansı arasında 2025'te imzalanan ve 10 yıllık çerçeve sağlayan mutabakat zaptına dikkat çekti.
Mutabakatın uzaya yönelik birçok alanda geniş işbirliği öngördüğünü belirten Cospito, sıradaki hedefin bu çerçeveyi somut bir ortak misyona dönüştürmek olduğunu söyledi. Ortak misyonun teknolojik hedeflerin, sorumlulukların ve kapasitelerin paylaşılmasıyla yürütüleceğini ifade etti.
Türkiye'nin Ay ve uzay limanı hedefleri
Türkiye Uzay Ajansı Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Arif Karabeyoğlu, Türkiye'nin uzay çalışmalarına ilişkin 10 aşamalı yol haritası hakkında bilgi verdi. Bu hedefler arasında bir Türk vatandaşının uzaya gönderilmesi ve Ay'a uzay aracı gönderilmesi bulunuyor.
Karabeyoğlu, Türkiye'de geliştirilen ve üretilen bir uzay aracının 2027'nin ilk aylarında Ay'a gönderileceğini açıkladı. Uzay aracının hazır olduğunu belirten Karabeyoğlu, Türkiye'ye ait bir uzay limanı kurulmasının da hedefler arasında yer aldığını söyledi.
Karabeyoğlu, uzay limanının Somali'de, mevcut bir uzay limanına yakın bölgede kurulmasının planlandığını aktardı. İtalya'nın da Kenya'ya yakın bir uzay limanına sahip olduğunu belirterek, bu durumun Türk-İtalyan uzay işbirliğini önemli hale getirdiğini ifade etti.
Gezeravcı: İtalya'nın desteğini güçlü biçimde hissettik
Türkiye'nin ilk astronotu Tuğgeneral Alper Gezeravcı, Türkiye'nin ilk vatandaşını uzaya gönderme kararının Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 2022'de duyurulduğunu hatırlattı. Gezeravcı, bu karar açıklandığında 43 yaşında olduğunu ve çocukluğundan beri pilot olmayı, gökyüzünde bulunmayı hayal ettiğini anlattı.
Uzaya gönderilme kararının yalnızca bir kişinin hayalinin gerçekleşmesi olmadığını, bunun bir milletin hayali olduğunu söyleyen Gezeravcı, Türkiye'deki çocukların geleceğe adım atma konusunda daha özgüvenli hale geldiğini belirtti. İtalya'nın havacılık alanında Türkiye'ye verdiği desteği de vurgulayarak bu desteğin en başından itibaren güçlü biçimde hissedildiğini söyledi.
Astronot eğitiminde ekip çalışması vurgusu
İtalyan astronot Walter Villadei, uzay görevlerinde teknik becerilerin yanı sıra eğitim sırasında kritik durumlarla başa çıkma yeteneğinin de geliştirilmesi gerektiğini anlattı. Villadei, ekip üyeleri arasındaki güvenin önemine dikkat çekerek astronotların 11 ay boyunca birlikte eğitim gördüğünü söyledi.
Uzaya gitmenin insanların kendi sınırlarını keşfetmesi ve zorlaması için eşsiz bir fırsat olduğunu belirten Villadei, uzay görevlerinin kolektif bir çaba olduğunu ifade etti. İtalya ile Türkiye arasında gelecekte güçlü ortaklıklar kurulması için gençlere yönelik çok sayıda fırsat bulunduğunu kaydetti.
Oturumun ardından Leonardo Uzay İşleri Birimi Genel Müdürü Massimo Comparini, uzay sanayisi ile Türkiye ve İtalya arasındaki işbirliği hakkında değerlendirmelerde bulundu. Comparini, teknolojinin hızlı dönüşümünün uzay alanını da değiştirdiğini, uzay teknolojileri ve Dünya'yı uzaydan gözlemleme imkanının sürdürülebilirlik açısından önemli olduğunu söyledi.