Vatikan, Papa'ya Rağmen Piskopos Atayan SSPX'i Bölünme ve Aforozla Cezalandırdı

Vatikan, Papa Leo XIV'in 'aşırı ağır bir günah' uyarısına rağmen dört yeni piskopos kutsayan tradisyonalist Aziz Pius X Cemaati’ni (SSPX) resmen bölünmüş ilan ederek aforoz etti; cemaatin sakramentleri artık geçersiz sayıldı.

Kutsama Töreni ve Aforoz Kararı

Vatikan, Aziz Pius X Cemaati'ni (SSPX) Katolik Kilisesi ile resmen 'bölünmüş' (schism) ilan etti. Perşembe günü yayımlanan kararnameyle, Papa Leo XIV'in onayı olmadan dört yeni piskopos kutsayan cemaatin piskoposları, rahipleri ve bilerek bu harekete katılan laik üyeleri aforoz edildi; artık Kilise üyesi sayılmayacakları ve kutsal ayinlerinin yasadışı kabul edileceği bildirildi.

Olay, Çarşamba günü İsviçre'nin Econe kentindeki SSPX ruhban okulunda gerçekleşen beş saatlik bir kutsama töreniyle patlak verdi. Yaklaşık 16 bin 500 inananın katıldığı törende Piskopos Alfonso de Galarreta, el koyma ritüeliyle Pascal Schreiber, Michael Goldade, Michel Poinsinet de Sivry ve Marc Hanappier'i piskopos olarak kutsadı.

Papa Leo XIV, törenden önce Salı günü yazdığı mektupta onaysız kutsamanın 'aşırı ağır bir günah' olacağı ve inananlara nihayetinde zarar vereceği uyarısında bulunmuştu. Papa'nın çağrısına rağmen SSPX liderliği, geleneksel Katolik inancını modernleştirici reformlara karşı savunmanın 'kutsal bir görev' olduğunu belirterek töreni gerçekleştirdi.

Otomatik Aforoz ve SSPX'in Tepkisi

Katolik Kilisesi hukukuna göre, papalık onayı olmadan bir piskopos kutsayan piskopos ve yeni kutsanan piskoposlar otomatik olarak aforoz cezasına çarptırılır. Vatikan'ın doktrin ofisi kararnamesinde, SSPX'in sakramentlerinin (evlilik kıyma, günah çıkarma gibi) artık geçersiz olduğu vurgulandı.

SSPX ise cezaları reddetti. Ayin sırasında okunan bir bildiride, kutsamanın Katolik inancını korumak için bir 'kutsal görev' olduğu savunuldu. Cemaatin üstün generali Peder Davide Pagliarani, 'Birçoğu bunu bir isyan olarak görecek; ancak Tanrı'nın bizden isteyebileceği en büyük fedakarlık, zorluk içinde boğuşan bir anneye hizmet etmek isterken asi muamelesi görmektir' dedi.

SSPX ve İkinci Vatikan Konsili

1970 yılında Fransız Başpiskopos Marcel Lefebvre tarafından kurulan SSPX, İkinci Vatikan Konsili'nin (1962-1965) getirdiği reformlara, özellikle Latince ayin geleneğinin terk edilmesine karşı çıkan tradisyonalist bir hareket. Papa Leo XIV, konsilin Katolik öğretisinin 'temel unsurlarını' içerdiğini defalarca vurgularken, SSPX bu reformların bir kısmını reddediyor.

Bugün dünya çapında kendi piskoposları, yüzlerce rahibi, ruhban okulları ve dini topluluklarıyla faaliyet gösteren SSPX, kendisini Katolik olarak görse de Vatikan'a göre Kilise içinde resmi bir statüye sahip değil.

1988'deki Benzer Bölünme

Mevcut kriz, 1988 yılında yaşanan bir olayı hatırlatıyor. O dönem SSPX'in kurucusu Lefebvre, Papa II. John Paul'ün izni olmadan dört piskopos kutsamış ve Vatikan bu eylemi bölünme ilan ederek aforoz etmişti. Kutsanan piskoposlardan biri, bu haftaki törende başrolü oynayan Alfonso de Galarreta'ydı.

Papa Benedict XVI, 2009'da diyaloğu teşvik etmek amacıyla 1988 aforozlarını kaldırmış ancak SSPX hiçbir zaman Kilise içinde yasal statü kazanamamıştı. Bu uzlaşma girişimi, aforozu kaldırılan dört piskopostan birinin Holokost inkârcısı Richard Williamson olması nedeniyle hem Benedict için bir utanç kaynağı olmuş hem de Yahudi liderlerle krize yol açmıştı.

Vatikan'ın son kararı, Papa Leo'nun geçen yıl seçilmesinden bu yana yetkisine yönelik en ciddi meydan okuma ve Kilise içindeki bölünmeleri iyileştirme çabalarına ağır bir darbe olarak görülüyor.

Vatikan, Papa'ya Rağmen Piskopos Atayan SSPX'i Bölünme ve Aforozla Cezalandırdı