Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Konseyi'nin 13. Zirvesi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde Ankara'da başladı. "Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik" temasıyla düzenlenen zirveye katılan devlet başkanları, Beştepe Millet Sergi Salonu'na gelişlerinde Erdoğan tarafından karşılandı.
Erdoğan, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev ve Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov'un yanı sıra Azerbaycan, Türkmenistan ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nden gelen konukları tek tek karşıladı. Liderler, zirvenin açılışı öncesinde aile fotoğrafı çektirdi.
"Türk dünyasının aile fotoğrafında ayrılığa yer yoktur"
Zirvede konuşan Erdoğan, "Türk dünyasının aile fotoğrafında ayrılığa, gayrılığa, ihtilafa yer yoktur. Hepimiz biriz, beraberiz, ezelden ebede kadar inşallah kardeşiz" dedi. Teşkilatın Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile temaslarını artıracağına inandığını belirten Erdoğan, Türkmenistan'ın katkılarını takdirle karşıladıklarını vurguladı.
Erdoğan, "Serdar (Berdimuhammedov) kardeşimin dinamik liderliğinde Türkmenistan'ı en kısa zamanda tam üye olarak aile meclisimizde görmeyi temenni ediyoruz" ifadesini kullandı.
İran ve Filistin mesajı
Bölgedeki ihtilafların hiçbir tarafa kazanç getirmediğini, küresel ekonomi, ticaret ve enerji piyasalarında ağır sonuçlar doğurduğunu söyleyen Erdoğan, "İran'la son dönemde tekrar artan tansiyonun, silahlar yerine diplomasiyle çözülmesi temennimizdir" dedi.
Filistin meselesini "kanayan yaramız" olarak niteleyen Erdoğan, Türk devletlerinin adil bir çözüm için daha fazla çaba göstermesi gerektiğini, Gazze'ye insani yardımların ulaştırılması ve yeniden imar çalışmalarının bir an önce başlaması için katkı sağlanması gerektiğini söyledi. Erdoğan, 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız ve egemen bir Filistin Devleti'ne destek verilmesi çağrısında bulundu.
Orta Koridor, siber güvenlik ve Büyük Türk Dili Modeli
Erdoğan, Trans-Hazar Doğu-Batı Orta Koridoru'nu "yarının ticaretine yön verecek stratejik bir hat" olarak tanımladı. Siber güvenliğin kara, hava ve deniz güvenliği kadar hayati olduğunu belirten Erdoğan, Siber Güvenlik ve Siber İşbirliği Mutabakatı'nın en kısa sürede imzalanmasını beklediklerini söyledi.
Ortak uydu projesinin hızlandırılmasının öncelikleri arasında olduğunu belirten Erdoğan, ülkelerin pazarlarının ortak bir dijital ticaret platformunda buluşturulabileceğini ifade etti. Erdoğan, Oğuz, Kıpçak ve Karluk dil gruplarını kapsayacak Büyük Türk Dili Modeli'nin geliştirilmesine bütün üye ülkelerin katkı sunmasını beklediklerini kaydetti.
Dönem başkanlığı Azerbaycan'dan Türkiye'ye geçiyor
Türkiye, zirvede teşkilatın dönem başkanlığını Azerbaycan'dan devralıyor. Erdoğan, zirve sabahı Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, KKTC, Türkmenistan ve Macaristan'da aynı gün yayımlanan "Türk Dünyası Yüzyılı: Dayanışmadan Bütünleşmeye" başlıklı makalesinde, "21'inci yüzyılın 'Türk Dünyası Yüzyılı' olacağına yürekten inanıyorum" ifadesini kullanmıştı.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da zirve kapsamında düzenlenen Türk Dünyası Diyalog Forumu'nda, Azerbaycan'dan devralınacak dönem başkanlığını "ülkelerimizin istikrarı, kalkınması ve refahı için somut kazanımlara dönüştürme anlayışıyla" yürüteceklerini söyledi.