ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye'ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasının neden geciktiğine ilişkin soruya "Türkiye'yi seviyorum" yanıtını verdi.
Beyaz Saray'ın bahçesinde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump'a CNN Türk muhabiri, temmuz ayındaki NATO zirvesinde "Dostlarınıza yaptırım uygulamazsınız, CAATSA'yı kaldırma zamanı geldi" dediğini hatırlatarak gecikmenin sebebini sordu. Trump önce muhabire kimin için çalıştığını sordu, "CNN Türk" yanıtını alınca şöyle konuştu: "Türkiye'yi seviyorum. Cumhurbaşkanı Erdoğan'la her zaman konuşuyorum. Bildiğiniz gibi o benim dostum. Onu her zaman mutlu edeceğim."
Trump, yaptırımların kaldırılmasıyla ilgili konuşurken "Bir engel yok" ifadesini de kullandı.
Ankara'da "zamanı geldi" demişti
Trump, 7 Temmuz'da NATO Zirvesi için bulunduğu Ankara'da "Yaptırımları kaldıracağız, zamanı geldi" demiş, Türkiye'nin F-35 savaş uçağı almasına izin verilmesini de "kesinlikle" değerlendireceklerini söylemişti. Trump, konuyu Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Savunma Bakanı Pete Hegseth ile birlikte yürüttüklerini belirtmişti.
ABD, Türkiye'nin 2019'da Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasını gerekçe göstererek Aralık 2020'de CAATSA kapsamında Savunma Sanayii Başkanlığı'na (SSB) ve üst düzey yöneticilerine yaptırım uygulamıştı. Türkiye aynı gerekçeyle F-35 programından da çıkarılmıştı.
Yaptırımların kaldırılması ve F-35 meselesinde Kongre engeli sürüyor. 2020 tarihli Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası, Türkiye S-400'lere sahip olduğu sürece F-35 transferini yasaklıyor. ABD'nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack da Kongre'nin koyduğu şartların aşılmasının zaman alacağını söylemişti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise 24 Eylül'de Washington'ın Trump'ın desteğini somut adımlara dönüştürmesi gerektiğini ifade etmişti.
Türkiye'nin S-400 tutumu
Aralık 2020'deki yaptırımlar, SSB'ye verilecek ihracat lisansları ile ABD kaynaklı finansmana yönelik kısıtlamaları kapsıyor. Türkiye ise Rus sistemini acil hava savunma ihtiyacını karşılamak için aldığını, ABD'den Patriot füzesi tedarik etme talebinin reddedildiğini vurguluyor ve S-400'ün F-35'ler için güvenlik riski oluşturduğu yönündeki iddiaları kabul etmiyor. Yaptırımlar ve F-35 programına dönüş, iki ülke arasındaki savunma ilişkilerinin başlıca anlaşmazlık konuları arasında yer alıyor.
