2027-2029 dönemi Kamu Yatırım Programı Hazırlama Rehberi'nde, ekonomik ve sosyal altyapının güçlendirilmesi ile üretim kapasitesinin artırılmasına katkı sağlayacak kamu yatırımlarına öncelik verilmesi öngörüldü.
Özel sektör tarafından gerçekleştirilemeyecek projelerin yanı sıra özel kesimde üretim maliyetlerini azaltacak, yeni üretim kapasiteleri oluşturacak ve üretimin yenilikçi ve rekabetçi biçimde gelişmesini destekleyecek yatırımlar öne çıkarılacak. Makroekonomik hedefleri destekleyen, büyümeyi sürdürülebilir kılan, nitelikli insan gücü ve güçlü toplum hedeflerine katkı sağlayan projeler de önceliklendirilecek.
İmalat, tarım ve savunma sanayisi öne çıkacak
İmalat sanayisi sektörleri ile bu alanların beşeri ve fiziki altyapısını güçlendirecek araştırma ve geliştirme, dijitalleşme, insan kaynakları, lojistik, enerji ve eğitim yatırımlarına ağırlık verilecek. Tarım ve gıda, turizm ve savunma sanayisi de öne çıkarılacak alanlar arasında bulunuyor.
Kamu yatırım teklifleri, bölgeler arasındaki gelişmişlik farklarının azaltılmasına katkı sağlayacak şekilde hazırlanacak. Yatırımların mekansal dağılımında geçmiş yıllardaki tahsisler ve gelecek döneme ilişkin bölgesel politikalar dikkate alınacak.
Bölgelerin ekonomilerinde öne çıkan sektörlerin daha yüksek katma değerli ve rekabet gücü yüksek üretim yapılarına dönüşmesine katkı sağlayacak yatırımlar önceliklendirilecek. Kuruluşlar, proje stokunu değerlendirirken genel, sektörel, bölgesel, proje ve alt sektör bazındaki kriterleri göz önünde bulunduracak.
Tarım ve hayvancılık yatırımlarında altyapı vurgusu
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün kamu yatırım programındaki büyük projelerinden, depolaması tamamlanmış veya depolamasız olarak su iletim tesisleri biten ya da devam eden ve cazibeyle sulama yapılacak projelere öncelik verilecek.
Hayvancılıkta üretimin artırılması, hayvan hastalıklarının önlenmesi, sürü yönetimi ve biyogüvenlik önlemlerini içeren altyapı ve araştırma projeleri ön planda tutulacak. Bitkisel üretimin artırılması, bitki sağlığının korunması ve tarım bilgi sistemlerinin geliştirilmesine hizmet eden projeler de desteklenecek.
Su kayıplarının ve kaçaklarının azaltılmasına yönelik yatırımlar öncelikli olacak. İçme suyu temini projelerinde, su kayıp oranı yüzde 50'nin altında olan ve nüfusu 50 binin üzerindeki belediyelere öncelik verilmesi planlanıyor.
Yerli enerji ve raylı sistem projeleri desteklenecek
Enerji sektörü ile imalat sanayisine girdi sağlayan üretim projeleri, kömür, petrol, doğal gaz ve jeotermal kaynakların yanı sıra rezervi tükenmekte olan ve arz güvenliği açısından önem taşıyan madenlerin aranması ve üretilmesine yönelik yatırımlar önceliklendirilecek.
Madenlerin işlenerek ürüne dönüştürülmesi ve üretilen cevherlerin tüketici taleplerine göre kalitesinin artırılması da yatırım öncelikleri arasında yer alacak. Savunma sanayisinin yanı sıra yerli ve özgün raylı sistem araçları ile hava araçlarının geliştirilmesine yönelik projelere odaklanılacak.
Organize sanayi bölgeleri projeleri değerlendirilirken ulusal ve bölgesel stratejiler, illerin sanayi potansiyeli ve bütçe imkanları dikkate alınacak. Sanayi altyapısında sektörel ve tematik projeler öne çıkarılacak.
Türkiye'nin enerji ihtiyaç projeksiyonuna uygun, güvenilir ham madde kaynaklarına ve yüksek ticari ve ekonomik faydaya sahip projelere öncelik verilecek. Başta nükleer ve yenilenebilir enerji olmak üzere yerli ve özgün enerji teknolojilerinin geliştirilmesi, diğer yatırımların hayata geçirilmesi için ön şart niteliği taşıyan projeler ve yenilenebilir kaynakların sisteme entegrasyonunu sağlayacak iletim altyapısı yatırımları bu kapsamda değerlendirilecek.
Doğal gazda kaynak ve güzergah çeşitliliğini artıracak, arz stoklarını yeterli düzeyde oluşturacak ve denizlerde keşfedilen doğal gaz rezervlerini ekonomiye kazandıracak altyapı projeleri de öncelikli olacak.
Kültür mirası ve şehircilik yatırımları
Kültür mirasının korunmasına yönelik projelerde tek yapı ölçeği yerine tarihi dokuyu bütüncül biçimde ele alan kentsel sit alanları, tarihi kent merkezleri ve tarihi çarşılar önceliklendirilecek.
Arkeolojik kazılar, yüzey araştırmaları ve kültür mirasının ihyasına yönelik bilimsel çalışmalarda Türk-İslam dönemine ilişkin projeler öne çıkarılacak. Katı atık programı kapsamındaki yatırımlar ile jeotermal merkezi ısıtma tesisi projeleri de öncelikli projeler arasında bulunacak.
Belediyelerin dış kredili yatırımlarında itfaiye ve acil müdahale aracı alımları ile doğal afetlerle mücadele projelerine ağırlık verilecek. Mekansal planların yaşam kalitesini artırması, ekonomik gelişmeye katkı sunması, doğal çevreyi koruması ve tarih ile medeniyet perspektifini yansıtması hedeflenecek.
Coğrafi bilgi stratejisi ve eylem planı ile akıllı kentler stratejisinde belirlenen öncelikler de şehircilik yatırımlarında dikkate alınacak.
Güvenlik, adalet ve göç alanlarına yatırım
Güvenlik hizmetlerinde koordinasyonu ve güvenlik birimlerinin teknolojik donanımını güçlendirecek projelere öncelik verilecek. Sınır güvenliği, terörle, uyuşturucuyla, kaçakçılıkla, organize suçlarla ve siber suçlarla mücadele ile yasa dışı ve düzensiz göçle mücadeleye katkı sağlayan yatırımlar bu kapsamda değerlendirilecek.
Yargı süreçlerini hızlandıracak ve etkinleştirecek, vatandaşların adalete erişimini kolaylaştıracak yatırımların yanı sıra ceza infaz kurumlarında gerekli kapasite artışını sağlayacak projeler de programa alınacak.
Göç alanında veri sistemlerinin geliştirilmesi, göçmenlerin ve yurt dışında yaşayan vatandaşların ekonomik ve sosyal durumlarının belirlenmesine yönelik araştırmalar ile düzensiz göçle mücadele kapsamında geri gönderme merkezleri ve sığınma evi yatırımları ele alınacak. Bu alanda mevcut yatırımların tamamlanmasına odaklanılacak.
